تفسير منهج الصادقين فى الزام المخالفين - كاشانى، ملا فتح الله - الصفحة ٣٠٠ - سوره التغابن(٦٤) آيات ١ تا ٩
انكار بر آنكه در حق خالق عصيان نمايند و شكر نعمت او را بجاى نيارند و خلق اعظم نعم است از خدا بر عباد و كفر اعظم كفرانست از عباد مر خداى را و نيز بر سبيل وعيد ميفرمايد كه أَ لَمْ يَأْتِكُمْ آيا نيامد بشما اى كفار مكه نَبَأُ الَّذِينَ كَفَرُوا خبر آنان كه كافر شدند مِنْ قَبْلُ پيش از شما چون اولاد قابيل و عاد و ثمود و اصحاب ايكه و غير آن فَذاقُوا پس چشيدند وَبالَ أَمْرِهِمْ عقوبت كار خود را يعنى سزاى كفر خود را در دنيا از غرق و ريح صرصر و صيحه و عذاب يوم الظله وَ لَهُمْ و مر ايشانراست در آخرت عَذابٌ أَلِيمٌ عذابى دردناك و بدانكه اصل وبال ثقل است و وبيل كه بمعنى طعاميست كه بر معده ثقيل باشد و وابل كه بمعنى باران ثقيل القطراتست از اين مشتقاند و بعد از ذكر عذاب بيان علت آن ميكند تا توهم آن نشود كه آن وبال و عقاب برايشان بر سبيل ظلم بوده و ميگويد كه ذلِكَ اين وبال دنيا و عذاب عقبى مر ايشان را بِأَنَّهُ كانَتْ تَأْتِيهِمْ بسبب آنست كه شان و قصه اين بود كه آمد بديشان رُسُلُهُمْ پيغمبران فرستاده شده برايشان بِالْبَيِّناتِ بحجتهاى روشن و معجزهاى هويدا فَقالُوا پس گفتند ايشان بر وجه استكبار أَ بَشَرٌ آيا آدميانى مثل ما يَهْدُونَنا راه مينمايند ما را اين تعجب و انكار ايشانست از آنكه حق سبحانه وحى باو ميفرستد و استكبار از آنكه تابع او شوند و ندانستند كه اگر رسول فرشته ميبود البته بصورت ايشان ميبود تا مرئى ايشان شود كقوله تعالى وَ لَوْ جَعَلْناهُ مَلَكاً لَجَعَلْناهُ رَجُلًا و اطلاق بشر بر جمع بجهت آنست كه اسم جنس است فَكَفَرُوا پس كافر شدند برسولان وَ تَوَلَّوْا و روى بگردانيدند از تردد بجانب ايشان و تدبر در بيناتى و معجزاتى كه با ايشان بود پس خداى تعالى ايشان را مستاصل ساخت وَ اسْتَغْنَى اللَّهُ و بىنياز شد خداى از ايمان و طاعت ايشان مراد آنست كه ظاهر شد استغناى او سبحانه نزد تولى ايشان از جهت آنكه ايشان را ملجا و مضطر نساخت بايمان با وجود قدرت كامله او سبحانه بر آن نه آنكه مراد اين باشد كه استغناى او در حين تولى ايشان وجود پيدا كرد زيرا كه او غنى بالذاتست پس تكليف ايشان بايمان بجهة وصول نفع است بايشان نه باو سبحانه وَ اللَّهُ غَنِيٌ و خداى بىنياز است از عبادت آفريدگان و از غير آن حَمِيدٌ ستوده بىستايش حامدان چه وجود هر يك از مخلوقات دالست بر حمد او و بعد از بيان سبب عقوبت كافران اخبار ميفرمايد از قول