تفسير منهج الصادقين فى الزام المخالفين - كاشانى، ملا فتح الله - الصفحة ٢٠٦ - سوره المجادلة(٥٨) آيات ١٠ تا ٢٢
است كه معنى آيه آنست كه چون ندا كنند كه برخيزيد و بشتابيد بنماز جماعت پس برخيزيد و متوجه نماز شويد يا چون شما را گويند كه برخيزيد براى جهاد يا ساير اعمال خير برخيزيد يَرْفَعِ اللَّهُ تا بردارد خداى الَّذِينَ آمَنُوا آنان را كه گرويدهاند مِنْكُمْ از شما بسبب امتثال اوامر خدا و رسول وَ الَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ و آنان را كه داده شدهاند علم باحكام شرايع ايمان يا آنكه متصفاند بصفت ايمان دَرَجاتٍ درجههاى ارجمند و مرتبههاى بلند بدانكه درجات مفعول يرفع است و جمله موصوله ثانيه معطوفست بر جمله موصوله اولى و تخصيص اهل علم بذكر با آنكه از جمله مؤمنانند بجهة زيادتى اختصاص ايشانست برفع درجات از قبيل وَ مَلائِكَتِهِ وَ رُسُلِهِ وَ جِبْرِيلَ وَ مِيكالَ پس گوييا چنين فرموده كه برفع اللَّه المؤمنين خصوصا العالمين درجات يعنى بلند گرداند درجات مؤمنان را بنصرت و حسن ذكر در دنيا و با عطاى غرف جنان در عقبى خصوصا اهل علم را كه درجات ايشان را بلندتر گرداند از درجات مؤمنانى كه بىعلم باشند پس مؤمن عالم افضل باشد از مؤمن بيعلم و لهذا حضرت رسالت (ص) اهل علم را مقدم مىنشاند بر غير ايشان مرويست كه عبد اللَّه مسعود چون اين آيه ميخواند ميگفت فهموا هذه الاية و ليرغبكم فى العلم بفهميد اين آيه را و بايد كه اين آيه راغب سازد شما را در علم و نيز او از پيغمبر (ص) روايت كند كه ميان عالم و عابد صد درجه است ميان هر درجه چندان كه اسب تيزرو در عرض هفتاد سال برود و نيز از آن حضرت منقولست كه
فضل العالم على العابد كفضل القمر ليلة البدر على ساير الكواكب
يعنى فضل عالم بر عابد چون فضل ماه بدر است بر ساير ستارگان و نيز فرموده كه
يشفع يوم القيمة ثلاثة الانبيا ثم العلماء ثم شهداء
يعنى روز قيامت سه كس را رخصت شفاعت دهند انبيا را و بعد از آن علما را و بعد از آن شهدا را پس چه بزرگ است مرتبه علم كه ما بين مرتبه نبوت و شهادت است و افضليت علما را از شهدا از اين حديث نيز معلوم توان كرد كه
مداد العلماء افضل من دماء الشهداء
و حديث
العلماء ورثة الانبياء
نيز دلالتى صريح دارد بر مزيت درجه و مرتبه علم و جابر بن عبد اللَّه از رسول (ص) روايت كند كه فضل عالم بر شهيد بدرجه است و فضل شهيد بر عابد بدرجه و فضل نبى بر عالم بدرجه و فضل قرآن بر ساير كتب آسمان همچو فضل خداست بر خلقان و فضل عالم بر ساير مردمان همچو فضل منست بر ادنى ايشان از ابن عباس روايتست كه
العلماء درجات فوق المؤمنين بسبع مائة درجة ما بين الدرجتين مسيرة خمس مائة عام
مر علما را هفتصد درجه است بر بالاى درجات مؤمنان كه ميان هر درجه پانصد سال راه است و از ابى ذر مرويست كه حاضر شدن در مجلس عالم افضل است از گذاردن هزار ركعت نماز و عيادت هزار مريض و حاضر شدن نزد هزار