تفسير منهج الصادقين فى الزام المخالفين - كاشانى، ملا فتح الله - الصفحة ٢٢٢ - سوره الحشر(٥٩) آيات ١ تا ٩
حصار آمديد غير از پيغمبر (ص) كه بر شتر و بروايتى بر درازگوش سوار بود و در فتح آن جهادى و كارزارى واقع نشد تا شما را كلفتى رسيده باشد و بسبب اين مستحق چيزى از غنايم شويد وَ لكِنَّ اللَّهَ و ليكن خداى بنصرت و اعانت خود يُسَلِّطُ رُسُلَهُ عَلى مَنْ يَشاءُ مسلط و مستولى ميسازد پيغمبران خود را بر هر كه ميخواهد بسبب رعب و خوف پس امر اين غنيمت مفوض است باو بهر كه خواهد دهد فحينئذ قسمت آن مثل قسمت غنايمى نباشد چه بقتال آن را گرفته باشند وَ اللَّهُ عَلى كُلِّ شَيْءٍ و خداى بر همه چيزها از غالبيت شما و مغلوبيت ايشان و غير آن قَدِيرٌ توانا است پس گاهى كه بسبب امر ظاهر كه جدال و قتال است ايشان را بر دشمن غالب ميسازد و گاهى بسبب امر پنهان كه آن القاى ترس و بيم است در دل ايشان بعد از بيان فيء ميفرمايد ما أَفاءَ اللَّهُ عَلى رَسُولِهِ ترك واو عطف بسبب آنست كه اين مفسر قول سابق است اعنى قوله وَ ما أَفاءَ اللَّهُ عَلى رَسُولِهِ يعنى آنچه باز ميگرداند خداى بر پيغمبر خود مِنْ أَهْلِ الْقُرى از اموال و املاك اهل ديهها كه بحرب گرفته نشدهاند يعنى قراى بنى نضير فَلِلَّهِ پس مر خدايراست وَ لِلرَّسُولِ و مر پيغمبر او را و متصرف در سهم اول نيز از آن حضرت است كه بر وفق مصلحت صرف نمايد وَ لِذِي الْقُرْبى و مر خداوند خويشى را نسبت بحضرت نبوى (ص) از اهل بيت وى وَ الْيَتامى و مربى پدران محتاج را از آل محمد وَ الْمَساكِينِ و مر درويشان را كه از ايشان باشند و بر قوت سال قادر نباشند وَ ابْنِ السَّبِيلِ و مر رهگذريان ايشان را كه استطاعت نداشته باشند كه بشهر خود رسند منهال بن عمر روايت كرده كه من از على بن الحسين (ع) پرسيدم كه مراد بذى القربى و يتامى و مساكين و ابن السبيل كه در اين آيه واقع شدهاند چه كسانند فرمود كه
هم قرباؤنا و مساكيننا و ابناءنا سبيلنا
و محمد بن مسلم از ابو جعفر سلام اللَّه عليه نقلكرده كه آن حضرت فرمود كه پدرم على زين العابدين (ع) فرمود كه
لنا سهم الفقراء و سهم ذى القربى و نحن شركاء الناس فيما بقى
يعنى سهم فقرا و سهم ذى القربى از براى ما است و ما شريك مردمانيم در آنچه باقى مانده باشد ظاهر حديث مقتضى اطلاق است خواه آنكه ايشان اغنيا باشند و خواه فقر او اين موافق مذهب شافعيست و نزد فقهاى ما مال فيء از براى فقراى اقارب رسولست (ص) كه بنى هاشمند و بنى عبد المطلب و از حضرت صادق (ع) مرويست كه
نحن قوم فرض اللَّه طاعتنا و لنا الانفال و لنا صفو المال
ما جماعتى هستيم كه خداى تعالى فرض كرده است بر بندگان فرمانبردارى ما را و ماراست انفال و مالى كه بر