تفسير منهج الصادقين فى الزام المخالفين - كاشانى، ملا فتح الله - الصفحة ١٧٥ - سوره الحديد(٥٧) آيات ١٠ تا ١٩
دهند كه گاه روشن شود و ايشان روند و زمانى تاريك گردد و ايشان توقف نمايند ناگاه بادى برآيد و نور ايشان را فرو نشاند و ما نزد اينحال با مؤمنان گويند انْظُرُونا نَقْتَبِسْ مِنْ نُورِكُمْ مؤمنان چون اين حال ببينند گوينده مبادا با ما نيز اين معامله رود پس بجهة اين خوف گويند ربنا اتمم لنا نورنا القصه چون منافقان طلب نور كنند قِيلَ گفته شود يعنى مؤمنان يا ملايكه گويند ايشان را ارْجِعُوا باز گرديد وَرائِكُمْ باز پس خود يعنى بدنيا رجوع كنيد فَالْتَمِسُوا نُوراً پس بجوئيد روشنى را در آنجا به تحصيل سبب آنكه ايمانست زيرا كه در محشر كسب نور نميتوان كرد و از دنيا با خود ميبايد آورد يا رجوع بموقف كنيد كه اين نور از آنجا بما دادهاند يا خايف و خاسر باز گرديد و از ما دور شويد كه شما را ازين نور نصيبى نخواهد بود مؤمنان اينكلام را بر وجه تخييب و اقناط با ايشان گويند زيرا كه دانسته باشند كه در پس ايشان نورى نيست و منافقان فهم اينمعنى نكرده بتصور آنكه نور در عقب ايشانست روى باز پس كنند فَضُرِبَ پس زده شود يعنى ملايكه بحكم حق سبحانه بزنند بَيْنَهُمْ ميان مؤمنان و منافقان بِسُورٍ ديوارى بلند چون پاره شهر و گويند كه اين اعرافست لَهُ بابٌ مر آن را درى باشد كه مؤمنان در آن درآيند باطِنُهُ داخل آنكه مؤمنان در او باشند فِيهِ الرَّحْمَةُ در او رحمت بود زيرا كه نزديكى بهشت بود وَ ظاهِرُهُ و خارج آن كه منافقان باشند مِنْ قِبَلِهِ الْعَذابُ از نزد آن عذاب باشد زيرا كه نزديك دوزخ بود و منافقان چون با پس نگرند و نورى نبينند باز متوجه مؤمنان شوند ديوارى بينند ميان خود و ايشان حاجز شده از بيرون نگاه كنند مؤمنانرا ببينند كه خرامان و نازان متوجه رياض جنانند يُنادُونَهُمْ بخوانند ايشان را بآواز بلند با تضرع و زارى كه اى مؤمنان أَ لَمْ نَكُنْ آيا نبوديم ما مَعَكُمْ با شما در دنيا كه بجماعت شما نماز مىگذارديم و بموافقت شما روزه ميداشتيم و مناكحت و مشاورت با شما ميكرديم قالُوا گويند مؤمنان بَلى آرى بظاهر با ما بوديد وَ لكِنَّكُمْ و ليكن شما فَتَنْتُمْ در محنت و هلاكت افكنديد أَنْفُسَكُمْ نفسهاى خود را بسبب نفاق وَ تَرَبَّصْتُمْ و انتظار دواير و مصايب مىكشيديد كه بر محمد صلّى اللَّه عليه و آله و بر مؤمنان فرود آيد وَ ارْتَبْتُمْ و شك آورديد بر نبوت پيغمبر ما صلّى اللَّه عليه و آله وَ غَرَّتْكُمُ الْأَمانِيُ و بفريفت شما را آرزوهاى شما يعنى املهاى دور و دراز كه آن امتداد عمر است و غير آن يا اميد وقوع مصايب بر اهل ايمان در پيش گرفتيد