تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥١٣
مصباح را حفظ كند.
و نيز قلب مستعد و آمادهاى مىخواهد كه همچون «زجاجه» برنامه آن را تنظيم نمايد.
و امدادى از ناحيه وحى لازم دارد كه همچون شجره مباركه زيتونه به آن انرژى بخشد.
و اين نور وحى بايد از آلودگى به گرايشهاى مادى و انحرافى شرقى و غربى كه موجب پوسيدگى و كدورت آن مىشود، بر كنار باشد.
آنچنان صاف، زلال و خالى از هر گونه التقاط و انحراف، كه بدون نياز به هيچ چيز ديگر، تمام نيروهاى وجود انسان را بسيج كند، و مصداق «يَكادُ زَيْتُها يُضِيءُ وَ لَوْ لَمْ تَمْسَسْهُ نارٌ» گردد.
هر گونه تفسير به رأى، و پيشداورىهاى نادرست و سليقههاى شخصى و عقيدههاى تحميلى و تمايل به چپ و راست و هر گونه خرافات كه محصول اين شجره مباركه را آلوده كند، از فروغ اين چراغ مىكاهد و گاه آن را خاموش مىسازد.
اين است مثالى كه خداوند در اين آيه براى نور خود بيان كرده و او از همه چيز آگاه است.
از آنچه در بالا گفتيم اين نكته روشن مىشود: اگر در روايات ائمه معصومين عليهم السلام كه در تفسير اين آيه رسيده است، گاه «مشكاة»، به قلب پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله، «مصباح» به نور علم، «زجاجة» به وصى او على عليه السلام و «شجره مباركه» به ابراهيم خليل عليه السلام كه ريشه اين خاندان از او است، و جمله «لا شَرْقِيَّةٍ وَ لا غَرْبِيَّةٍ» به نفى گرايشهاى يهود و نصارا تفسير شده است، در حقيقت چهره ديگرى از همان نور هدايت و ايمان، و بيان مصداق روشنى از آن است، نه اين كه منحصر به همين مصداق باشد.