چه تعداد از مردم لازم است. «١»
فلسفه اين حكم نيز روشن است؛ زيرا همان گونه كه گفتيم:
اولًا- درس عبرتى براى همگان است و سبب پاكسازى اجتماع.
ثانياً- شرمسارى مجرم مانع ارتكاب جرم در آينده خواهد شد.
ثالثاً- هر گاه اجراى حدّ، در حضور جمعى انجام شود، قاضى و مجريان حدّ متهم به سازش يا اخذ رشوه يا تبعيض و يا شكنجه دادن و مانند آن نخواهند شد.
رابعاً- حضور جمعيت، مانع از خودكامگى و افراط و زياده روى در اجراى حدّ مى‌گردد.
خامساً- ممكن است مجرم بعد از اجراى حدّ به ساختن شايعات و اتهاماتى در مورد قاضى و مجرى حد بپردازد كه حضور جمعيت موضع را روشن ساخته و جلوى فعاليت‌هاى تخريبى او را در آينده مى‌گيرد و فوائد ديگر.
***
٤- حدّ زانى قبلًا چه بوده است؟
از آيات ١٥ و ١٦ سوره «نساء» چنين بر مى‌آيد، قبل از نزول حكم سوره «نور» درباره زناكاران و زنان بد كار اگر محصنه بوده‌اند مجازات آنها زندان ابد، تعيين شده است (فَأَمْسِكُوهُنَّ فِي الْبُيُوتِ حَتَّى يَتَوَفَّاهُنَّ الْمَوْتُ) و در صورتى كه غير محصن بوده‌اند مجازات آنها ايذاء و آزار بوده است (فَاذُوهُما).
ولى مقدار اين آزار معين نشده است، اما آيه مورد بحث، آن را در يك صد تازيانه محدود و معين نموده.