نهج الحقّ و کشف الصدق ت کهنسال - علامه حلی - الصفحة ٨٤ - بقاء براى اعراض جايز است

بقاء براى اجسام، صحيح و جايز است‌

در خاتمه اين مبحث دو حكم را بيان مى‌كنيم:

الف) بقاء براى همه اجسام جايز است و اين حكمى ضرورى و غير قابل شك است.

نظام از جمهور با اين قضيه مخالفت كرده و بقاى هر جسمى را ممتنع دانسته است.

او گمان برده است كه هر گاه جسمى در آنى پديد مى‌آيد در آن بعد از ميان مى‌رود و ممكن نيست هيچ جسمى در دو آن باقى بماند خواه آن جسم فلكى، عنصرى، بسيط، مركب، ناطق يا غير ناطق باشد[١].

ب) ترديدى در بطلان اين رأى نيست زيرا به ضرورت ميدانيم جسمى كه پس از گشودن چشم ديده‌ايم همان است كه پيش از بستن چشم ديده بوديم و منكر اين امر، سوفسطايى است. حتّى سوفسطايى ترديد ندارد بدنى كه ديروز داشت همان بدن امروز است و از آغاز تا انجام، پيكر او دگرگون نشده است اما اين قوم به تبدل و دگرگونى حكم قطعى داده‌اند.

بقاء براى اعراض جايز است‌

اشاعره بر آن شده‌اند كه اعراض باقى نيستند بلكه هر رنگ، مزه، بو، گرما، سرما،

[١]. الملل و النحل، ج ١، ص ٥٦، فضل اين مطلب را بازگفته است.