نهج الحقّ و کشف الصدق ت کهنسال - علامه حلی - الصفحة ٤٨٧ - فصل پنجم حج

همانندند. ابو حنيفه كه قياس مى‌كند چرا در اين مسأله از روش خود رو گردانده است. چه تماثل و همانندى بيشتر از اين مورد وجود دارد؟

١٧- اگر كسى نذر كند كه در يكى از مسجدهاى چهارگانه اعتكاف كند بايد به نذر خود عمل نمايد.

شافعى مى‌گويد: اگر در مسجد الحرام باشد حكم همين است ولى در مساجد ديگر، مى‌تواند هر جا بخواهد اعتكاف كند[١]. شافعى با امرى كه متواتر است مخالفت ورزيده يعنى وجوب وفا به نذر در طاعت را ناديده انگاشته است‌[٢].

١٨- اگر معتكف مرتد شود، اعتكاف او باطل است. شافعى مى‌پندارد كه اعتكاف مرتد باطل نيست‌[٣]. ولى خداوند مى‌فرمايد: «اگر شرك بياوريد اعمالتان ناچيز گردد و خود از زيانكاران خواهيد بود.»[٤]

فصل پنجم: حج‌

١- اسلام شرط وجوب حج نيست ولى شافعى آن را شرط مى‌داند[٥]. او با عموميت گفتار خدا مخالفت كرده كه فرموده است: «... براى خدا، حج آن خانه بر كسانى كه قدرت رفتن به آن را داشته باشند واجب است ...»[٦] و «حج و عمره را كامل براى خدا به جاى آريد ...»[٧]

[١]. بنگريد به توضيح فضل و الينابيع و المغنى.

[٢]. از جمله مصادر، التاج الجامع للاصول، ج ٢، ص ١٠٢ و اعلام الموقعين، ج ٤، ص ٣٨٩.

[٣]. الفقه على المذاهب، ج ١، ص ٥٨٧، حديث از حنبليان نيز وارد شده است.

[٤]. زمر: ٦٥.

[٥]. الام، ج ٢، ص ١١٠، در الفقه على المذاهب( ج ١، ص ٦٣٢) آمده است: شرطهاى وجوب آن، يكى، اسلام است به نزد فقيهان سه‌گانه جز مالكيه ....

[٦]. آل عمران: ٩٧.

[٧]. بقره: ١٩٦.