نهج الحقّ و کشف الصدق ت کهنسال - علامه حلی - الصفحة ١٩٧ - ١١ آيه سؤال

ولايت برگزيد[١].

٩. آيه ود

: «خداى رحمان كسانى را كه ايمان آورده‌اند و كارهاى شايسته كرده‌اند، محبوب همه گرداند.»[٢] جمهور از ابن عباس حديث كرده‌اند كه گفت: اين آيه در باره امير المؤمنين على ٧ نازل شد و «ود» دوستى در قلب مؤمنان است‌[٣].

١٠. آيه هادى‌

: «جز اين نيست كه تو بيم دهنده‌اى هستى و هر قومى را رهبرى است.»[٤] جمهور از ابن عباس نقل كرده‌اند كه پيامبر فرمود: «بيم دهنده منم و رهبر على است و اى على راهيافتگان بوسيله تو هدايت مى‌شوند.»[٥]

١١. آيه سؤال‌

: «و نگه داريدشان، بايد بازخواست شوند.»[٦]

[١]. از جمله راويان اين حديث: ابن مغازلى( مناقب ص ٢٧٦)، كشفى ترمذى( مناقب ص ٤١، طبع بمبئى)، تفسير اللوامع( ج ١، ص ٦٢٩، طبع لاهور).

درستى حديث كه از ابن عباس نقل شده، از آنچه پيشتر گفتيم هويدا مى‌شود. در بحث از آيه« عهد من به ستمگران نمى‌رسد» بيان شد كه آيه به عنوان قضيه حقيقيه، عهد امامت را از ستمگران نفى مى‌كند و در آن، زمان مورد نظر نيست. حكم نفى كه بر ستمگران وارد شده شامل هر گونه ظلمى در هر لحظه از زندگى است، زيرا ستمگران در عربى با الف و لام آمده كه نشانه فراگيرى و عموميت است.

شرك از بزرگترين ستمها است زيرا خداوند مى‌فرمايد:« و به خداوند شرك مياور زيرا شرك ستمى است بزرگ» لقمان، ١٣( پس امامت به مشركان نمى‌رسد) نكته ديگر اينكه كشاندن بحث آيه به مسأله مشتق در علم اصول، بيرون رفتن از دايره پژوهش و عملى بى‌فايده است كه جز اتلاف وقت ثمرى ندارد.

[٢]. مريم: ٩٦.

[٣]. كشاف( ج ٢، ص ٤٢٥)، الدر المنثور( ج ٤، ص ٢٨٧)، ذخاير العقبى( ص ٨٩) گفته است: اين روايت را حافظ السلفى آورده است، الصواعق المحرقه( ص ١٧٠)، تفسير الشوكانى( ج ٣، ص ٣٣٢)، تفسير آلوسى( ج ١٦ ص ١٣٠) و ديگر مصادر معتبر سنى.

[٤]. رعد: ٧.

[٥]. مستدرك الحاكم( ج ٣، ص ١٢٩)، التفسير الكبير( ج ١٩، ص ١٤)، تفسير ابن كثير( ج ٢، ص ٥٠١) تفسير طبرى( ج ١٣، ص ٦٣)، تفسير الشوكانى( ج ٣، ص ٦٦).

[٦]. صافات: ٢٤.