نهج الحقّ و کشف الصدق ت کهنسال - علامه حلی - الصفحة ٤٤٦ - فصل دوم نماز و برخى از مباحث آن

است كه ايشان در دو ركعت آخر حمد را- بدون چيزى ديگر- قرائت مى‌كرده‌اند[١].

١٢- اماميه قرائت را به زبان عربى واجب مى‌دانند. ابو حنيفه قرائت بخشى از يك آيه از هر موضع قرآن را كافى مى‌داند و عربى بودن آن را شرط نمى‌پندارد بلكه به رأى او هر زبانى بسنده است‌[٢]. خداوند در قرآن مى‌فرمايد: «به زبان عربى آشكار ...»[٣] «ما قرآن را به عربى نازل كرديم»[٤] پس كسى كه قرآن را به زبان غير عربى بخواند، قرآن نخوانده است.

١٣- آرامش بدن در ركوع و خميدگى به اندازه‌اى كه دستتان به زانوها برسد، واجب است. ابو حنيفه آرامش را واجب نمى‌داند[٥] ولى پيامبر در ركوع آرامش را رعايت مى‌فرمود و فرمان داده است كه چون ايشان نماز بخوانيم.

١٤- اماميه ذكر در ركوع و سجود را واجب مى‌دانند. ابو حنيفه، مالك و شافعى آن را واجب نمى‌دانند و حتى مالك گفته است: در سجود ذكرى نمى‌شناسم‌[٦]. اين جماعت با عمل و قول پيامبر مخالفت كرده‌اند[٧] زيرا حضرتش پس از فرود آمدن «پس به نام پروردگار بزرگ خود تسبيح‌گو»[٨] فرمود كه آن را در ركوعتان قرار دهيد و چون «نام پروردگار بزرگ خويش را به پاكى ياد كن»[٩] نازل شد فرمان داد كه آن را ذكر سجود سازيد[١٠] و خود نيز در ركوع و سجود چنين مى‌كرد.

[١]. مصابيح السنه، ج ١، ص ٤٢ و صحيح مسلم، ج ١، ص ١٧٠.

[٢]. التفسير الكبير، ج ١، ص ٣٠٩، ٣١٣، الهدايه، ج ١، ص ٣٠ و المبسوط، ج ١، ص ٢٢٤.

[٣]. شعراء: ١٩٥.

[٤]. يوسف: ٢.

[٥]. الفقه على المذاهب، ج ١، ص ١٣٤، بدايه المجتهد، ج ١، ص ١٠٥ الهدايه، ج ١، ص ٣٢.

[٦]. الفقه على المذاهب، ج ١، ص ٢٤٢، ٢٦٠ و الهدايه، ج ١، ص ٣٢.

[٧]. التاج الجامع للاصول، ج ١، ص ١٩٠، ١٩٢.

[٨]. واقعه: ٧٤.

[٩]. اعلى: ١.

[١٠]. التاج الجامع للاصول، ج ١، ص ١٩٢، مصابيح السنه، ج ١، ص ٤٥ و بدايه المجتهد، ج ١، ص ١٠٠.