«حق همى‌گويد چه آوردى مرا		اندر اين مُهلت كه دادم من تو را
عمر خود را در چه پايان برده‌اى‌		قُوت و قوّت در چه فانى كرده‌اى‌
گوهر ديده كجا فرسوده‌اى‌		پنج حسّ را در كجا پالوده‌اى‌

مقتبس است از كلام مولاى متقيان على- ٧- كه جزء احاديث نبوى نيز آمده:

لَا يَزُولُ قَدَمُ ابن آدَمَ حَتّى يُسأَلَ عَن عُمره فيمَ افنَاهُ وَ عَن شَبَابه فيمَ ابلَاهُ وَ عَن مَاله من اينَ اكتَسَبَهُ وَ فيمَ انفَقَهُ وَ عَمَّا عَملَ فيمَا عَلمَ‌[١].

شرح نهج البلاغه، ج ٤، ص ٥٣٢ [ص ٨٥ احاديث مثنوى‌]

[سجده كردن را بياموز از رسول ٦]

٤٥١-

«بچّه بيرون آر از بيضه نماز		سر مزن چون مرغ بى‌تعظيم و ساز

مستفاد است از اين روايت:

[١]

نَهَانى (رَسُولُ اللَّه) عَن نَقرَةٍ كَنَقرَة الدِّيك وَ اقعَاءٍ كَإقعَاء الكَلب وَ التفَاتٍ كَالتفَات الثَّعلَب‌[٢].

مسند احمد، ج ٢، ص ٣١١ و با تفاوت مختصر ص ٢٦٥

نَهَى رَسُولُ اللَّه (صَلّى اللَّهَ عَلَيه وَ آله وَ سَلَّمَ) عَن نَقرَة الغُرَاب وَ افترَاش السَّبُع وَ ان يُوطنَ الرَّجُلُ المَكَانَ كَما يُوطنُهُ البَعيرُ[٣].

مستدرك حاكم، ج ١، ص ٢٢٩، جامع صغير، ج ٢، ص ١٩٢ نيز رجوع كنيد به:

اللآلى المصنوعة، ج ٢، ص ٣٧٩، ٣٨١ [ص ٨٦ احاديث مثنوى‌]

______________________________ [١]

عَنْ أَبي جَعْفَرٍ : قَالَ بَيْنَا رَسُولُ اللَّه ٦ جَالسٌ في الْمَسْجد إذْ دَخَلَ رَجُلٌ فَقَامَ يُصَلِّي فَلَمْ يُتمَّ رُكُوعَهُ وَ لَا سُجُودَهُ فَقَالَ ص نَقَرَ كَنَقْر الْغُرَاب لَئنْ مَاتَ هَذَا وَ هَكَذَا صَلَاتُهُ- لَيَمُوتَنَّ عَلَى غَيْر ديني.

از امام باقر ٧ منقول است كه مى‌فرمايد: روزى رسول خدا ٦ در مسجد نشسته بود مردى وارد شد و به نماز ايستاد و ركوع و سجده‌اش را تند و ناقص انجام مى‌داد، رسول خدا ٦ فرمودند: مانند كلاغ نوك بر زمين زد؛ اگر اين شخص بميرد و نمازش اينگونه باشد به غير دين من مرده است.

فروع كافى، ج ٣، ص ٢٦٨، ح ٦

[١] -( روز قيامت) آدمى قدم از قدم بر نمى‌دارد مگر اين كه از او سؤال مى‌شود عمرش را چگونه پايان برده و جوانيش را در چه صرف كرده است. ثروتش را از كجا به دست آورده و در چه راهى هزينه كرده است. و عملش نسبت به آنچه آموخته است چگونه بوده است.

[٢] - رسول خدا٦ از انجام سه چيز( در نماز) مرا نهى كرد: اول اين كه سجده‌ام با شتاب باشد همچون نوك زدن خروس. دوم اين كه به شكل و هيئت سگ بنشينم. و سوم اين كه مانند روباه به اين طرف و آن طرف روى برگردانم.

[٣] - رسول خدا٦ نهى كرد: از اين كه كسى در نماز سجده‌اش با عجله باشد مانند نوك زدن كلاغ. با آرنج روى زمين پهن شود همچون درندگان. و در جاى خود زمين‌گير شود مانند شتر.