احاديث و قصص مثنوى - فروزانفر، بديع الزمان - الصفحة ١١٢ - حب اشيا كور و كر سازد تو را
|
سالها بايد كه تا يك سنگ اصلى ز افتاب |
لعل گردد در بدخشان يا عقيق اندر يمن |
|
ديوان سنايى ص ٤٨٥
[هست سركه خوب و نيكو نان خورش]
١٨٩-
|
«باز در خُم او شود تلخ و حرام |
در مقام سركگى نعْمَ الْادام |
|
اشاره بدين حديث است:
نعْمَ الْادَامُ الْخَلُ[١].
مسلم، ج ٦، ص ١٢٥ مسند احمد، ج ٣، ص ٣٠١،. جامع صغير، ج ٢، ص ١٨٧ كنوز الحقائق، ص ١٣٩.
و با تعبير: [١]
نعْمَ الْادَمُ الْخَلُ[٢].
مسلم، ج ٦، ص ١٢٥ و اين مضمون به صورت ذيل هم روايت شده است:
مَا افْقَرَ مَنْ أَدَمَ بَيْتَ فيه خَلٌ[٣].
جامع صغير، ج ٢، ص ١٤٢، كنوز الحقائق، ص ١١٦ [ص ٢٥ احاديث مثنوى]
[بنگرد مؤمن به نور ربّ خويش]
١٩٠-
|
«حسّ را تمييز دانى چون شود |
آن كه حسّ يَنْظُر بنُور اللَّه بود |
|
مستند آن در ذيل شماره (١٠٣) [٢] مذكور است.
[ص ١٤ احاديث مثنوى]
[حبّ اشيا كور و كر سازد تو را]
١٩١-
|
«در وجود تو شوم من منعدم |
چون محبّم حبّ يُعمى و يُصم |
|
اشاره به حديث ذيل است:
______________________________ [١] اشاره است بدين حديث:
قَالَ رَسُولُ اللَّه ٦ اتَّقُوا فرَاسَةَ الْمُؤْمن فَإنَّهُ يَنْظُرُ بنُور اللَّه عَزَّ وَ جَلَّ (١).
كافى ج ١ ص ٢١٨ و جامع صغير، ج ١، ص ٨ واز مولاى متقيان على- ٧- روايت كردهاند:
اتَّقُوا ظُنُونَ الْمُؤْمنينَ فَإنَّ اللَّهَ تَعالَى جَعَلَ الْحَقَّ عَلَى أَلْسنَتهم (٢).
وسائل الشيعة ج ١٢ ص ٣٨- باب ٢٠ استحباب توقي فراسة المؤمن ح ١٥٥٨١- و شرح نهج البلاغة، ج ٤، ص ٣٨٧
كَانَ أَبُو الدَّرْدَاء يَقُولُ الْمُؤْمنُ مَنْ يَنْظُرُ بنُور اللَّه منْ وَرَاء ستْرٍ رَقيقٍ
(٣). احياء العلوم، ج ٣ ص ١٨ [ص ١٤ احاديث مثنوى] (١) از تيز بينى مؤمن حذر كنيد زيرا با نور خداى- عزّ و جلّ- مىبيند.
(٢) گمان و برداشت اهل ايمان را جدّى بگيريد زيرا خداوند متعال حقيقت را بر زبان آنان جارى مىكند.
(٣) ابو دردا مىگفت: مؤمن كسى است كه از وراى پردهاى نازك، با نور خدا مىبيند.
[٢] اشاره بدين حديث است:
قَالَ رَسُولُ اللَّه ٦ نعْمَ الْإدَامُ الْخَلُّ مَا أَقْفَرَ بَيْتٌ فيه خَلٌّ.
(سركه، خورش خوبى است خانهاى (يا غذايى) كه در آن سركه باشد بىچيز نيست).
كافى ج ٦ ص ٣٢٩ باب الخل و من لا يحضره الفقيه ج ٣ ص ٣٥٨ ح ٤٢٦٧-.
عَن الرِّضَا عَنْ آبَائه : قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّه ٦: نعْمَ الْإدَامُ الْخَلُّ، وَ لَا يَفْتَقرُ أَهْلُ بَيْتٍ عنْدَهُمُ الْخَلُّ.
(امام رضا ٧ از پدرانش از رسول خدا ٦ نقل مىكند كه فرمود: سركه، خورش خوبى است، اهل خانهاى كه در آن سركه باشد بىچيز نيستند).
وسائل الشيعة ج ٢٥ ص ٢٣ باب ١٠- باب جملة من الأطعمة
[١] - سركه، نان خورش خوبى است.
[٢] - سركه، نان خورش خوبى است.
[٣] - كسى كه از سركه به عنوان نان خورش استفاده كند به فقر دچار نمىشود.
( ظ: الْبَيْتَ صحيح است به معنى قوت و غذا)