قبل از اين كه (به جايى براى تهيه آب و ...) داخل شوى به فكر بازگشت (از آنجا) باش. بر حذر بودن، (انسان را) از تقدير الهى بى‌نياز نمى‌كند و صبر از عوامل پيروزى بر مشكلات است.

لَنْ يَنْفَعَ حَذَرٌ منْ قَدَرٍ وَ لكنَّ الدُّعاءَ يَنْفَعُ ممَّا نَزَلَ وَ ممَّا لَمْ يَنْزلْ فَعَليْكُمْ بالدُّعَاء عبَادَ اللَّه (٢).

جامع صغير، ج ٢، ص ١٢٧ و بدين گونه در كنوز الحقائق، ص ١٦٥ وارد است (

لَا يُغْنى حَذَرٌ منْ قَدَرٍ.

) (٢) (١) بر حذر بودن انسان از تقدير الهى بهيچ وجه برايش سودى ندارد، اما به هر حال نسبت به آنچه تقدير و نازل شده يا نشده است، دعا نافع است. اى بندگان خدا بر شما باد به دعا كردن (٢) بر حذر بودن، (انسان را) از تقدير الهى بى‌نياز نمى‌كند [ص ٩ احاديث مثنوى‌].

[٤] مستفاد است از مضمون حديث ذيل:

عَنْ أَبي الْحَسَن الرّضَا ٧ إنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ إذَا أَرَادَ أَمْراً حَالَ بَيْنَ الْمَرْء وَ قَلْبه فَإذَا وَقَعَ الْقَدَرُ وَ نَفَذَ أَمْرُ اللَّه رَدَّ إلَى كُلّ ذي عَقْلٍ عَقْلَهُ‌

. مشكاةالأنوار ص ٢٤٩ الفصل الثاني في صفة العقل.

امام رضا ٧ مى‌فرمايد: هرگاه خداوند متعال براى كسى اراده امرى كند بين او و خواسته دلش حائل شود، و آنگاه كه مقدراتش انجام گرفت و امرش واقع شد عقل و خردش را به او باز گرداند.

انَّ اللَّهَ اذَا ارَادَ انْفَاذَ أَمْرٍ سَلَبَ كُلَّ ذى لُبٍّ لُبَّهُ (١).

جامع صغير، ج ١، ص ٦٦ و اين حديث بدين صورت هم روايت شده است:

اذَا أَرَادَ اللَّهُ انْفَاذَ قَضَائِهِ وَ قَدَرِهِ سَلَبَ ذَوِى الْعُقُولِ عُقُولَهُمْ حَتّى‌ يُنْفَذُ فِيهِمْ قَضَاؤُهُ وَ قَدَرُهُ فَاذَا مَضَى امْرُهُ رَدَّ الَيْهِمْ عُقُولَهُمْ وَ وَقَعَتِ النَّدَامَةُ[٢].

جامع صغير، ج ١، ص ١٧

انَّ اللَّهَ اذَا ارَادَ امْضَاءَ امْرٍ نَزَعَ عُقُولَ الرِّجَالَ حتّى يُمْضِى امْرَهُ فَاذَا امْضَاهُ رَدَّ الَيْهِمْ عُقُولَهُمْ وَ وَقَعَتِ النَّدَامَةُ[٣].

جامع صغير، ج ١، ص ٦٦ [ص ١٣ احاديث مثنوى‌]

[١] - وقتى خداوند اراده كرد كارى تحقق يابد عقل هر عاقلى را( موقتاً) از وى سلب مى‌كند.( تا مانع تحقق آن كار نشود).

[٢] - وقتى خداوند اراده كرد مشيّتش تحقق يابد عقل خردمندان را از آنان سلب مى‌كند. همين كه آن امر تحقق يافت عقلشان را به آنان باز مى‌گرداند. آن وقت است كه پشيمانى آنان را فرا مى‌گيرد.

[٣] - وقتى خدا اراده كرد كارى تحقق يابد عقل مردان را از آنان مى‌گيرد. همين كه آن امر متحقّق شد عقلشان را به آنان باز مى‌گرداند. آن وقت است كه پشيمانى آنان را فرا مى‌گيرد.