«همچنان كه سهل شد ما را حَضَر		سهل شد هم قوم ديگر را سفر
آنچنان كه عاشقى بر سَروَرى‌		عاشق است آن خواجه بر آهنگرى‌
هر كسى را بهر كارى ساختند		ميل آن را در دلش انداختند

مستفاد است از مضمون اين خبر:

اعمَلُوا فَكُلٌّ مُيَسَّرٌ لمَا خُلقَ لَهُ‌[١].

[١] مسلم، ج ٨، ص ٤٧، جامع صغير، ج ٢، ص ٩٣ و با تفصيل بيشتر- بخارى، ج ٣، ص ١٣٩، ج ٤، ص ٩٣، مسند احمد، ج ١، ص ٦، ٨٢، ١٢٩.

[٢]

كُلُّ عَاملٍ مُيَسَّرٌ لعَمَله‌[٢].

مسلم، ج ٨، ص ٤٨ [ص ٧٩ احاديث مثنوى‌]

[دل بُوَد لرزان چو پَرّى در فضا]

٤٣٠-

«در حديث آمد كه دل همچون پَرى است‌		در بيابانى اسير صرصرى است‌

اين حديث مراد است:

______________________________ [١] نهج الحق ص ١٢٠، عوالى اللئالى ج ٤ ص ٢٢،

[٢] و با تفسير و توضيح در كتاب توحيد ص ٣٥٦ باب ٥٨- باب السعادة و الشقاوة و در بحارالأنوار ج ٦٤ ص ١١٩ باب ٣- طينة المؤمن و خروجه من الكافر اژ امام كاظم ٧ چنين آمده است:

عَنْ أَبي الْحَسَن الْأَوَّل ٧ أَنَّهُ قَالَ: مَعْنَى قَوْل النَّبيِّ ٦: اعْمَلُوا فَكُلٌّ مُيَسَّرٌ لمَا خُلقَ لَهُ إنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ خَلَقَ الْجنَّ وَ الْإنْسَ ليَعْبُدُوهُ وَ لَمْ يَخْلُقْهُمْ ليَعْصُوهُ وَ ذَلكَ قَوْلُهُ عَزَّ وَ جَلَّ وَ ما خَلَقْتُ الْجنَّ وَ الْإنْسَ إلَّا ليَعْبُدُون فَيَسَّرَ كُلًّا لمَا خُلقَ لَهُ فَالْوَيْلُ لمَن اسْتَحَبَّ الْعَمَى عَلَى الْهُدَى.

امام كاظم ٧ در توضيح فرمايش رسول خدا ٦ كه مى‌فرمايد:" به كار تن دهيد، هر كس اگر به كارى پرداخت كه براى آن آفريده شده مشكلاتش آسان و راهش هموار گردد"، فرمود: خداى متعال انسان‌ها و پريان را براى بندگى خويش آفريده است نه براى نافرمانى و معصيت، اين كلام خداى متعال است كه فرمود:" وَ ما خَلَقْتُ الْجنَّ وَ الْإنْسَ إلَّا ليَعْبُدُون" من انسان‌ها و پريان را جز براى فرمانبردارى و پرستشم نيافريدم، پس كار هر كسى را براى آن هدفى كه آفريده شده سهل و آسان گرداند.

واى بر كسى كه كوردلى را بر بينايى برگزيند.

[١] - به كار تن دهيد. هر كس به كارى پرداخت مشكلاتش براى او آسان و هموار مى‌شود و به آن كار علاقه پيدا مى‌كند.

[٢] - هر كس به كار تن داد انجام آن برايش آسان و هموار مى‌شود.