«اسب تازى بر نشست و شاد تاخت‌		خونبهاى خويش را خلعت شناخت‌
اى شده اندر سفر با صد رضا		خود به پاى خويش تا سوء القضا [١]

مقتبس است از مضمون جمله ذيل:

وَ رُبَّ سَاعٍ فى مَا يَضُرُّهُ‌[١] از نصايح امير المؤمنين على- ٧ كتاب المبين تأليف حاج محمد خان كرماني طبع ايران ج ٢ ص ٤٨١ نقل از نهج البلاغة و مناسب آن جمله ذيل است:

يُقَدِّرُ الْمُقَدِّرُونَ وَ الْقَضَاءُ يَضْحَكُ.[٢]

ربيع الابرار باب الطمع و الرجاء

______________________________ [١]

قَالَ عَليٌّ عَلَيْه السَّلامُ: وَ رُبَّ سَاعٍ فى مَا يَضُرُّهُ (١)

. از نصايح امير المؤمنين على- ٧ در نهج البلاغة صفحه ٤٠٢.

(١) حضرت على ٧ مى‌فرمايد: چه بسا تلاشگرى كه كوشش وى به زيانش تمام مى‌شود.

قَالَ عَليٌّ عَلَيْه السَّلامُ: ٠٠٠ وَ اعْلَمْ أَنَّهُ رُبَّ أَمْرٍ قَدْ طَلَبْتَ فيه هلاكُ دينكَ لَوْ أُوتيتَهُ. (٢)

شرح نهج البلاغة جلد ٦ صفحه ١٩٣ (٢) حضرت على ٧ مى‌فرمايد: بدان، براستى چه بسيار امورى كه خواهان آن هستى و حال آنكه نابودى دينت در آن است اگر بدان دست يابى.

و مناسب آن جمله ذيل است:

قَالَ الْحَسَنُ عَلَيْه السَّلامُ: لَوْ رَأَيْتَ الْأَجَلَ وَ مَسيرَهُ لَنَسيتَ الْأَمَلَ وَ غُرُورَهُ وَ يُقَدِّرُ الْمُقَدِّرُونَ وَ الْقَضَاءُ يَضْحَكُ. (٣)

شرح‌نهج‌البلاغة جلد ١٨ صفحه ١٢٧ (٣) امام حسن مجتبى ٧ مى‌فرمايد: اگر مرگ و مسير آن را مى‌ديدى براستى آرزو و نيرنگ‌هايش را به فراموشى مى‌سپردى. و برنامه ريزان تدبير مى‌كنند در حالى كه سرنوشت به تدبيرشان مى‌خندد!.

قَالَ عَلَيْه السَّلام: كَمْ منْ أَكْلَةٍ مَنَعَتْ أَكَلَاتٍ. (٣)

نهج‌البلاغة صفحه ٥٠١ حديث ١٧١ (٤) حضرت على ٧ مى‌فرمايد: چه بسا كه لقمه‌اى صاحبش را از خوراكهاى بيشتر باز داشته است.

و اين قطعه كه در (البيان و التبيين) طبع مصر، ج ٣، ص ١١٩ ديده مى‌شود هم اشاره بدين مضمون است:

وَ كَمْ منْ اكْلَةٍ مَنَعَتْ اخَاهَا		بلَذَّة سَاعَةٍ اكَلَاتُ دَهْر
وَ كَمْ منْ طَالبٍ يَسْعَي لشَىْ‌ءٍ		وَ فيه هَلَاكُهُ لَوْ كَانَ يَدْري‌[٣]

[ص ٣ احاديث مثنوى‌] سوء القضا تعبيرى است مستفاد از حديث‌

«عَنْ أَبى هُرَيْرَةَ انَّ النَّبىَّ ٦ كَانَ يَتَعَوَّذُ منْ سُوء الْقَضَاء وَ منْ دَرْك الْأَعْدَاء وَ منْ جُهْد الْبَلَاء[٤].

صحيح مسلم، چاپ مصر، ج ٨، ص ٧٦ [ص ١٠٧ شرح مثنوى‌]

[١] - چه بسا تلاشگرى كه كوشش وى به زيانش تمام مى‌شود.

[٢] - برنامه ريزان تدبير مي كنند در حالي كه سرنوشت به تدبيرشان مي خندد!

[٣] - چه بسا كه لقمه‌اى با لذتى زودگذر، صاحبش را از خوراكهاى بيشتر باز داشته است. و چه بسا انسان براى به دست آوردن چيزى تلاش مى‌كند( ولى نمى‌داند) و اى كاش مى‌دانست كه در اين تلاش نابودى خود را خواسته است.

[٤] - ابوهريره نقل كرده است كه حضرت رسول٦ همواره از اين سه به خدا پناه مى‌برد: قضاى بد، تسلّط دشمن و بلاى سخت