نهج الحقّ و کشف الصدق ت کهنسال - علامه حلی - الصفحة ٤٣٤ - فصل اول طهارت
زيرا خداوند مىفرمايد: «چون به نماز برخاستيد ... مفسران گفتهاند: مراد برخاستن از خواب است[١] و اين كلام را مطلق آوردهاند، يعنى هر گونه خوابى.
١٤- اماميه بر آنند كه اگر مردى پس از غسل انزال كند، غسل ديگرى بر او واجب است، خواه پيش از بول باشد يا پس از آن.
مالك مىگويد: بر او غسلى نيست. ابو حنيفه معتقد است كه اگر انزال پيش از بول باشد غسل واجب است و اگر پس از آن باشد نه[٢].
هر دو تن بر خلاف قرآن سخن گفتهاند كه فرمود: «و اگر جنب بوديد، خود را پاك سازيد.»[٣] همچنين با سنت متواتر پيامبر مخالفت كردهاند كه فرمود: «همانا آب از آب است»[٤] ١٥- اماميه انزال بدون شهوت را نيز موجب غسل مىدانند و ابو حنيفه چنين اعتقادى ندارد[٥] و با فتواى خود عموميت كتاب و سنت را ناديده انگاشته است.
١٦- اماميه وضو و غسل را در حال كفر، معتبر نمىدانند، و ابو حنيفه مىداند[٦]. خداوند فرموده است: «و آنان را جز اين فرمان ندادند كه خدا را بپرستند، در حالى كه در دين او اخلاص مىورزند.»[٧] اين سخن حق در باره كافران صدق نمىكند. پيامبر نيز فرمود:
[١]. تفسير خازن و در حاشيه آن نسفى، ج ١، ص ٤٦٩، روح المعانى، ج ٦، ص ٦٢، الدر المنثور، ج ٢، ص ٢٦٢، شيخ منصور على ناصف در التاج الجامع للاصول؛ ج ١، ص ٩٧، ابو داود و ابن ماجه از على از پيامبر ٦ روايت كردهاند كه فرمود:« چشمها بند سهو هستند، پس هر كس خفت، بايد وضو سازد».
[٢]. الفقه على المذاهب، ج ١، ص ١٠٨.
[٣]. مائده: ٦.
[٤]. التفسير الكبير، ج ٦، ص ١٦٤، بدايه المجتهد، ج ١، ص ٣٧، صحيح مسلم، ج ١، ص ١٣١.
[٥]. الفقه على المذاهب، ج ١، ص ١٠٨ در ص ١٠٩ نيز روايت از مالكيان نقل شده است، بدايه المجتهد، ج ١، ص ٣٧.
[٦]. الفقه على المذاهب الاربعه، ج ١، ص ٥٢.
[٧]. بينه: ٥.