ترجمه روضة کافي شيخ کليني - کمره‌اي، شيخ محمد باقر - الصفحة ٢٥٤ - شرح

فرمود: او را راند و يكى از مردم هند را جلو كشاند و نجوم را باو آموخت تا پنداشت بدانش رسيده و باو گفت نگاه كن ببين ستاره مشترى در كجا است؟ در پاسخ او گفت حساب من دلالت دارد كه تو همان مشترى هستى.

گويد: او شيونى كشيد و مرد و علمش بخاندانش بارث رسيد و علم نجوم از آنجا است.

شرح-

از مجلسى «ره»- قوله‌

«احق هى فقال نعم‌

» دلالت دارد بر اينكه نجوم علامات كائنانند نزد عارفان و بدان دلالت ندارد كه تعليم و تعلم و استخراج از آن براى مردم ديگر جائز است.

قوله‌

«صورة رجل»

ممكنست كه بر تقدير صحت خبر مقصود اين باشد كه خدا تعالى در اين وقت جان و زندگى بدو داده و او را بزمين فرستاده زيرا سماوات را جان و زندگى و شعور نيست و سيد مرتضى آن را مورد اتفاق شمرده است.

٥٠٨-

از امام صادق (ع) پرسيده شد از علم نجوم، فرمود آن را نداند جز يك خاندان عرب و يك خاندان از هند.

شرح-

از مجلسى ره- قوله‌

«الا اهل بيت من العرب»

يعنى اهل بيت پيغمبر (ص).

من گويم- اكنون وقت آن است كه بوعده خويش وفا كنيم و تحقيقى در علم نجوم و تعليم و تعلم و اخبار از احكام آن بنمائيم و اولا بايد سخن برخى از اصحاب را در اينجا بيان كنيم و سپس اخبار داله بر دو قول را:

شيخ مفيد در كتاب مقالات طبق نقل سيد بن طاوس گفته است خورشيد و ماه و اختران ديگر جسم‌هاى آتشينى باشند كه زندگى و مرگ ندارند و شعور ندارند و خدا آنها را براى سود خلق و زيور آسمانها و نشانه‌هاى خود ساخته.

چنانچه فرموده (٦- يونس) او است كه خورشيد را تابان و ماه را فروزان نموده و منازلى براى او مقرر داشته تا شماره سالها و حساب را بدانيد خدا آن را نيافريده جز بحق و راستى و شرح دهيم آيات را براى مردمى كه مى‌دانند و مى‌فهمند.

و فرموده است (٩٨- الانعام) و او است كه براى شما اختران را ساخته تا در ظلمات بيابان و دريا رهبرى شويد بوسيله آنها ما آيات را شرح داديم براى مردمى كه مى‌دانند.