ترجمه روضة کافي شيخ کليني - کمرهاي، شيخ محمد باقر - الصفحة ١٣٣ - شرح
قوله
«كتب الى ملك الروم»
نام او هرقل بود پيغمبر (ص) دحيه كلبى را نزد او فرستاد و به او فرمود نزد حاكم بصرى برود و از او بخواهد كه كسيرا بهمراه او بفرستد تا او را بهرقل رساند و او گفت هرقل براى زيارت بيت المقدس بشام آمده است و مردى را با او فرستاد تا او را نزد هرقل برد.
و قطب الدين راوندى گفته روايت شده است كه دحيه كلبى گفته: رسول خدا (ص) مرا با نامهاى نزد قيصر فرستاد و هرقل اسقف را خواست و از محمد و نامهاش باو گزارش داد اسقف بيدرنگ گفت اين همان پيغمبريست كه ما در انتظار او بوديم و عيسى بن مريم مژده او را بما داده است اسقف گفت اما من كه او را باور دارم و از او پيروى كنم.
قيصر گفت اما من اگر از او پيروى كنم سلطنتم از دست برود سپس قيصر گفت يكى از تيره محمد را كه در اينجا است بخواهيد تا من در باره محمد از او پرسش كنم و ابو سفيان و جمع او براى تجارت بشام رفته بودند قيصر همه را احضار كرد و گفت هر كدام شماها كه در نژاد بمحمد نزديكتر است نزد من آيد ابو سفيان پيش آمد قيصر گفت من از اين مرد پرسشها دارم در باره اين مرديكه ميگويد من پيغمبرم سپس رو بهمراهان ابو سفيان كرد و گفت اگر در جواب من دروغ گفت شما او را تكذيب كنيد ابو سفيان گفته بود اگر شرم نداشتم كه مبادا همراهانم مرا تكذيب كنند در باره محمد خلاف واقع گزارش ميدادم.
قيصر- بگو كه نسب و نژاد محمد در ميان شما بچه وضعى است؟
ابو سفيان- نژاد روشن و خوبى دارد و از خاندان معروفى است.
قيصر- آيا ديگرى در ميان شما تاكنون چنين ادعائى كرده است؟
ابو سفيان- نه. او نخست كس است كه دعوى نبوت كرده است.
قيصر- شماها پيش از اين دعوى او را متهم بدروغ ميدانستيد؟
ابو سفيان- نه از او دروغ نديده بوديم.
قيصر- اعيان و اشراف از او پيروى كردند يا ناتوانان و مستمندان؟
ابو سفيان- ناتوانان و مستمندان.
قيصر- پيروان او رو بفزونى هستند يا كاهش؟
ابو سفيان- رو بفزونى ميروند.
قيصر- كسى از آنها بعنوان ناراضى از كيشى كه اختيار كرده برگشته است؟
ابو سفيان- نه كسى از او برنگشته است.
قيصر- آيا دغلى و پيمانشكنى دارد؟
ابو سفيان- نه پيمانشكن نيست.
قيصر- شماها با او نبرد كرديد؟
ابو سفيان- آرى با او نبرد كرديم.
قيصر- نبرد شما با او چگونه بوده است؟
ابو سفيان- نوبتى بوده است گاهى بسود او بوده و گاهى بزيانش.
قيصر- اين خود نشانه پيغمبرى است اكنون بگو بشما چه دستور مىدهد و برنامه دعوت