روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٣٢٢ - ترجمه

به او شرك نيارى،و نماز به‌پاى‌دارى،و زكات مال بدهى،و ماه رمضان روزه دارى،و حجّ خانه بكنى.

آنگه گفت:تو را ره نمايم بر درهاى خير:روزه سپر است و صدقه خشم خداى بنشاند و نماز شب در ميانۀ شب.آنگه اين آيت برخواند: تَتَجٰافىٰ جُنُوبُهُمْ تا به آخر [١].

آنگه گفت:تو را خبر [٢]دهم به ملاك و قوام اين جمله؟گفتم:بلى يا رسول اللّه!زبان خود به دست گرفت و گفت:

اكفف لسانك ،زبان نگاه دار.من گفتم:يا رسول اللّه!ما را بخواهند گرفتن به گفتار زبان؟گفت:يا معاذ:

ثكلتك امّك هل يكبّ النّاس فى النّار على وجوههم الّا حصائد السنتهم ،مردم را در دوزخ فگند [٣]الّا آفت زبانشان؟ ضحّاك گفت [٤]:مراد نماز شام و خفتن و نماز بامداد است كه مردم [٥]به جماعت بكند.

شهر بن حوشب روايت كرد از اسماء بنت عميس كه گفت،از رسول-صلّى اللّه عليه و على آله-شنيدم[٢٣٣-پ]كه گفت:چون روز قيامت باشد و خلايق را در موقف عرض بدارند،و منادى ندا كند از قبل ربّ العزّة ندايى كه همۀ اهل جمع بشنوند:

ليقم الّذين كانت تتجافى جنوبهم عن المضاجع ،خيزيد [٦]آنان كه شب خاستگان بوده‌اى [٧]در دنيا!جماعتى برخيزند اندك.آنگه گويد:برخيزيد كسانى [٨]كه خداى را شكر كرده‌اى در سرّاء و ضرّاء!جماعتى ديگر برخيزند اندك،ايشان [٩]دو گروه را به بهشت برند.آنگه حق‌تعالى در حساب خلايق گيرد.

آنگه حق‌تعالى وصف ايشان كرد [١٠]،گفت: يَدْعُونَ رَبَّهُمْ خَوْفاً وَ طَمَعاً ،گفت:

ايشان خداى را خوانند به خوف و طمع،يعنى به ترس و اميد،گاه از عقابش [١١]