روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٢٢٠ - ترجمه

اهل كتاب را در اين كه مى‌گويند تصديق مكنيد و تكذيب مكنى كه باشد كه راست مى‌گويند يا دروغ،و ايشان را اين گوى [١]كه: آمَنّٰا بِالَّذِي أُنْزِلَ إِلَيْنٰا وَ أُنْزِلَ إِلَيْكُمْ .

عطاء بن يسار گفت كه:احبار جهودان چون حديث بكردندى،عوامّ ايشان به تعجّب تسبيح مى‌كردندى،مسلمانان رسول را-عليه السّلام-بازگفتند،گفت:شما حديث ايشان را تصديق و تكذيب مكنى، وَ قُولُوا آمَنّٰا بِالَّذِي أُنْزِلَ إِلَيْنٰا وَ أُنْزِلَ إِلَيْكُمْ ،اى گوى [٢]كه ما ايمان داريم به آنچه بر ما فرستاده‌اند و بر شما فرستاده‌اند، و خداى ما و خداى شما يكى است و ما فرمان او را گردن نهاده‌ايم [٣].

وَ كَذٰلِكَ أَنْزَلْنٰا إِلَيْكَ الْكِتٰابَ ،و همچنين كتاب فرستاديم به تو،يعنى چنان كه به پيغامبران پيشين فرستاديم كتابها از تورات و انجيل و زبور [٤][٢٠٤-ر]،قرآن به تو فرستاديم. فَالَّذِينَ آتَيْنٰاهُمُ الْكِتٰابَ يُؤْمِنُونَ بِهِ ،آنان را كه ما ايشان را كتاب داديم به اين كتاب ايمان دارند از مؤمنان اهل كتاب،چون عبد اللّه سلام و اصحاب او. وَ مِنْ هٰؤُلاٰءِ مَنْ يُؤْمِنُ بِهِ ،و از اينان،يعنى از اهل مكّه،كسان هستند كه به اين قرآن ايمان دارند،يعنى مؤمنان عصر او.

بعضى دگر گفتند:هر دو گروه از اهل كتابند،كه مراد به اوّل آنانند كه پيش او بودند،نعت و صفت او در كتب خود ديدند،به او ايمان آوردند و به دوم اهل كتابند كه در عصر او بودند.و قول اوّل اولى‌تر است براى آن‌كه فعل بر لفظ استقبال [٥]است،و قول دوم را معنى ماضى باشد. وَ مٰا يَجْحَدُ بِآيٰاتِنٰا إِلاَّ الْكٰافِرُونَ ،و جحود و انكار نكند آيات ما را الّا كافران.قتاده گفت:جحود [٦]بعد از معرفت باشد.

وَ مٰا كُنْتَ تَتْلُوا مِنْ قَبْلِهِ مِنْ كِتٰابٍ -الآية،حق‌تعالى در اين آيت بر سبيل احتجاج حجّت انگيخت بر كافران و آنان كه نبوّت او را منكر بودند،گفت:يا محمّد! تو پيش از اين كتابى نخوانده‌اى و [٧]خود كتابى ننبشته‌اى [٨]،كه آنگه اين مبطلان به