روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ١٤٦ - ترجمه

جهان،و او راست حكم،و سوى او بازگردانند [١].

قوله [٢]: وَ لَقَدْ وَصَّلْنٰا لَهُمُ الْقَوْلَ ،حق‌تعالى گفت:ما بپيوستيم براى ايشان سخن را.

عبد اللّه عبّاس گفت: وَصَّلْنٰا [٣]،اى بيّنّا،بيان كرديم،و معنى آن باشد كه سخن تا [٤]پيوسته نبود معنى دار نباشد.مجاهد گفت:فصّلنا،ما فصل كرديم و تمييز [٥].ابن زيد [٦]گفت:يعنى بپيوستيم براى ايشان خبر دنيا به خبر آخرت تا پندارى كه ايشان معاينه در دنيا آخرت مى‌بينند.اهل معانى گفتند:واصلنا و تابعنا،ما پياپى بكرديم، و اصل او من وصل الحبل باشد،و قال الشّاعر-شعر:

فقل لبني مروان ما بال ذمّة و حبل ضعيف ما يزال يوصّل
حسن بصرى خواند:وصلنا،به تخفيف من الوصل،و عامّۀ قرّاء به تشديد من التّوصيل لتكثير الفعل. لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُونَ ،تا همانا انديشه كنند.

اَلَّذِينَ آتَيْنٰاهُمُ الْكِتٰابَ مِنْ قَبْلِهِ ،آنان كه ما ايشان را كتاب داديم از پيش او، يعنى محمّد. هُمْ بِهِ يُؤْمِنُونَ ،ايشان به او ايمان دارند [٧].آيت در مؤمنان اهل كتاب آمد.

وَ إِذٰا يُتْلىٰ عَلَيْهِمْ ،چون آيات ما بر ايشان خوانند از قرآن، قٰالُوا آمَنّٰا بِهِ ،گويند:

ما ايمان آورديم به اين قرآن كه حقّ است و صدق،[١٨٨-پ]و از قبل خداى است.

إِنّٰا كُنّٰا مِنْ قَبْلِهِ مُسْلِمِينَ ،ما از پيش اين خود مسلمان بوديم به آنچه ديده بوديم در كتب اوايل از تورات و انجيل در نعمت و صفت محمّد-صلّى اللّه عليه و على آله.

أُولٰئِكَ يُؤْتَوْنَ أَجْرَهُمْ مَرَّتَيْنِ بِمٰا صَبَرُوا ،ايشان را مزد دوباره دهند،براى آن‌كه ايشان ايمان دارند به كتب اوايل،و به محمّد و به كتاب او.هم در آن نظر كردند، هم در اين. بِمٰا صَبَرُوا ،به آن صبر كه كردند.