تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٦٦
عموم اين آيه در مواردى تخصيص پيدا كند، و اين مطلب تازهاى نيست كه مايه گفتگوى بعضى از مفسران شده است.
كوتاه سخن اين كه: مصائب و گرفتارىهاى سخت، فلسفههاى مختلفى دارد، كه در بحثهاى توحيدى، و مباحث عدل الهى، به آن اشاره شده است.
شكوفائى استعدادها، تحت فشار مصائب، هشدار نسبت به آينده، آزمون الهى، بيدارى از غرور و غفلت، و كفاره گناه و ...
اما از آنجا كه بيشتر افراد آن جنبه كيفرى و كفارهاى دارد، آيه فوق آن را به صورت عموم مطرح ساخته است.
و لذا در حديثى مىخوانيم: هنگامى كه، امام على بن الحسين عليه السلام وارد بر «يزيد» شد، «يزيد» نگاهى به او كرد گفت: «يا عَلِىُّ! ما أَصابَكُمْ مِنْ مُصِيْبَةٍ فَبِما كَسَبَتْ أَيْدِيْكُمْ»! (اشاره به اين كه حوادث كربلاء نتيجه اعمال خود شما بود).
ولى امام على بن الحسين عليه السلام فوراً در پاسخ فرمود: كَلَّا! ما هذِهِ فِيْنا نَزَلَتْ، إِنَّما نَزَلَ فِيْنا «ما أَصابَ مِنْ مُصِيْبَةٍ فِى الارْضِ وَ لا فِي أَنْفُسِكُمْ إِلَّا فِي كِتابٍ مِنْ قَبْلِ أَنْ نَبْرَأَها إِنَّ ذلِكَ عَلَى اللَّهِ يَسِيْرٌ لِكَيْلا تَأْسُوا عَلى ما فاتَكُمْ وَ لاتَفْرَحُوا بِما آتاكُمْ» فَنَحْنُ الَّذِيْنَ لْانَأسى عَلى ما فاتَنا مِنْ أَمْرِ الدُّنْيا، وَ لانَفْرَحُ بِما أُوتِيْنا: «چنين نيست، اين آيه در مورد ما نازل نشده، آنچه درباره ما نازل شده، آيه ديگرى است كه مىگويد: «هر مصيبتى در زمين يا در جسم و جان شما روى دهد پيش از آفرينش شما در كتاب (لوح محفوظ) بوده، و آگاهى بر اين امر بر خداوند آسان است، اين براى آن است كه شما به خاطر آنچه از دست مىدهيد غمگين نشويد، و به خاطر آنچه در دست داريد زياد خوشحال نباشيد» (هدف از اين مصائب عدم دلبستگى شما به مواهب زودگذر دنيا است و يك نوع تربيت و آزمون براى شما است)».