تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٣٨
تفسير:
محاجه ضعفا و مستكبران در دوزخ!
از آنجا كه «مؤمن آل فرعون» در پايان سخنانش، جمعيت فرعونيان را به مسأله قيامت و عذاب دوزخ توجه داد، آيات مورد بحث رشته سخن را در همين زمينه به دست گرفته، و دنبال مىكند، و صحنههائى از گفتگوى پرخاشگرانه دوزخيان را در دل آتش، منعكس مىسازد.
نخست مىفرمايد: «به خاطر بياور، هنگامى را كه آنها در آتش دوزخ، محاجه و گفتگو مىكنند، «ضعفا» به «مستكبران» مىگويند: ما پيروان شما بوديم، آيا اكنون سهمى از عذاب، و نصيبى از آتش دوزخ را، به جاى ما پذيرا مىشويد»؟ «وَ إِذْ يَتَحاجُّونَ فِى النَّارِ فَيَقُولُ الضُّعَفاءُ لِلَّذِينَ اسْتَكْبَرُوا إِنَّا كُنَّا لَكُمْ تَبَعاً فَهَلْ أَنْتُمْ مُغْنُونَ عَنَّا نَصِيباً مِنَ النَّارِ». «١»
منظور از «ضعفا» كسانى هستند كه علم كافى و استقلال فكرى نداشتند، چشم و گوش بسته به دنبال سردمداران كفر، حركت مىكردند كه قرآن از آنها به عنوان «مستكبران» ياد كرده است:
بدون شك، اين پيروان در آنجا مىدانند كه رهبران آنها نيز گرفتار عذابند، و كمترين توانائى براى دفاع از آنها ندارند، اما چرا اين پيروان به آنها پناه مىبرند و تقاضا مىكنند، سهمى از عذابشان را بپذيرند؟!
بعضى گفتهاند: اين به خاطر آن است، كه در اين جهان عادت كرده بودند در حوادث سخت به آنها پناه برند، در آنجا نيز ناخودآگاه به سوى اين امر كشيده مىشوند.