تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٤٥
سؤال
در اينجا سؤال مهمى مطرح مىشود و آن اين كه: اگر خداوند وعده پيروزى پيامبران و مؤمنان را به صورت مؤكد داده، پس چرا ما در طول تاريخ شاهد كشتار جمعى از پيامبران و مؤمنان، به دست كفار بىايمان هستيم؟ چرا گاه آنها شديداً در تنگنا واقع مىشدند؟ و يا از نظر نظامى شاهد شكست بودند؟ مگر وعده الهى تخلفپذير است؟!
پاسخ اين سؤال با توجه به يك نكته روشن مىشود، و آن اين كه: مقياس سنجش بسيارى از مردم در ارزيابى مفهوم پيروزى، بسيار محدود است، آنها پيروزى را تنها در اين مىدانند كه انسان دشمن را به عقب براند و چند روزى حكومت را به دست گيرد.
آنها پيروزى در هدف، و برترى مكتب را به حساب نمىآورند، آنها الگو شدن يك مجاهد شهيد را براى نسلهاى موجود و آينده، در نظر نمىگيرند، آنها عزت و سربلندى در نزد همه آزادگان جهان، و جلب خشنودى و رضايت خدا را، به هيچ مىانگارند.
بديهى است در چنان ارزيابى محدودى، اين ايراد پاسخ ندارد، اما اگر ديد خود را وسيعتر و افق فكر خود را بازتر كنيم و ارزشهاى واقعى را در نظر بگيريم، آنگاه به معنى عميق آيه پى خواهيم برد.
«سيد قطب» در تفسير «فى ظلال» در اينجا سخنى دارد كه شاهد ارزندهاى بر اين مقصود است.
او قهرمان ميدان كربلاء «حسين عزيز» عليه السلام را مثال مىزند، و چنين مىگويد:
«حسين رضوان اللَّه عليه در چنان صحنه بزرگ از يكسو، و دردناك از سوى ديگر، شربت شهادت نوشيد، آيا اين پيروزى بود يا شكست»؟!