تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤١٥
«خداوند همان كسى است كه كتاب آسمانى را به حق نازل كرد و همچنين ميزان را» «اللَّهُ الَّذِي أَنْزَلَ الْكِتابَ بِالْحَقِّ وَ الْمِيزانَ».
«حق» كلمه جامعى است كه معارف و عقائد حقه، و همچنين اخبار صحيح و برنامههاى هماهنگ با نيازهاى فطرى و اجتماعى را، و آنچه از اين قبيل است، شامل مىشود، چرا كه حق، همان چيزى است كه با عينيت خارجى موافق است و تحقق يافته، و جنبه ذهنى و پندارى ندارد.
همچنين «ميزان» در اينگونه موارد، معنى جامعى دارد، هر چند معنى آن در لغت به معنى «ترازو» و ابزار سنجش وزن است، اما در معنى كنائى، به هر گونه معيار سنجش، و قانون صحيح الهى، و حتى شخص پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله و امامان راستين عليهم السلام كه وجودشان معيار تشخيص حق از باطل است، اطلاق مىگردد و ميزان روز قيامت نيز نمونهاى است از اين معنى.
به اين ترتيب، خداوند كتابى بر پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله نازل كرده است كه هم حق است، و هم ميزان ارزيابى ارزشها است، به گونهاى كه دقت در محتواى اين كتاب، از معارف و عقائدش گرفته، تا طرق استدلال منطقى آن، و از قوانين اجتماعيش گرفته، تا برنامههائى كه براى تهذيب نفوس و تكامل انسانها آورده، دليل حقانيت آن است، اين محتوى عالى، با اين عمق و عظمت، آن هم از يك فرد امّى و درس نخوانده، كه از عقب افتادهترين محيطها برخاسته، خود دليلى است بر عظمت پروردگار، و وجود عالم ماوراء طبيعت، و هم دليلى است بر حقانيت آورنده آن.
و به اين ترتيب، جمله فوق، پاسخى است براى مشركان و هم اهل كتاب.
و از آنجا كه نتيجه همه اين مسائل، مخصوصاً بروز و ظهور كامل حق و عدالت و ميزان، در قيامت است در پايان آيه مىگويد: «تو چه مىدانى؟ شايد