تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٤٣
تفسير:
ما مؤمنان را يارى مىدهيم
از آنجا كه در آيات گذشته، سخن از محاجه و گفتگوهاى دوزخيان بود، كه نمىتوانند يكديگر را يارى كنند، و نه كسى به يارى آنها مىشتابد، و از آنجا كه در آيات پيش از آن نيز، سخن از «مؤمن آل فرعون» آن مرد مجاهد و مبارز كمنظير و حمايت خداوند از او، مطرح بود، در آيات مورد بحث، به عنوان يك قانون كلى، حمايت خويش را از پيامبران و مؤمنان در دنيا و آخرت، بيان مىدارد.
مىفرمايد: «ما به طور مسلم رسولان خود و كسانى را كه ايمان آوردهاند در زندگى دنيا، و روز قيامت- كه گواهان بر پا مىخيزند- يارى مىدهيم» «إِنَّا لَنَنْصُرُ رُسُلَنا وَ الَّذِينَ آمَنُوا فِى الْحَياةِ الدُّنْيا وَ يَوْمَ يَقُومُ الْأَشْهادُ».
حمايتى بىدريغ و مؤكد، به انواع تأكيد، حمايتى كه، بىقيد و شرط است و به همين جهت، انواع پيروزىها را به دنبال دارد، و اعم از پيروزى در منطق و بيان، يا پيروزى در جنگها، يا فرستادن عذاب الهى بر مخالفان و نابود كردن آنان، و يا امدادهاى غيبى كه قلب را تقويت، و روح را به لطف الهى نيرومند و قوى مىسازد.
در اينجا به تعبير تازهاى درباره روز قيامت برخورد مىكنيم و آن «يَوْمَ يَقُومُ الْأَشْهادُ» (روزى كه گواهان قيام مىكنند) مىباشد.
«أَشْهاد» جمع «شاهد» يا «شهيد» است (همان گونه كه «اصحاب» جمع «صاحب» و «اشراف» جمع «شريف» است) و به هرحال، به معنى گواهان است.
در اين كه اين گواهان كيانند؟ تفسيرهاى مختلفى شده است كه همه قابل جمع است: