تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦٤
تعبير به «أَلْزَمْناهُ» (ملازم او ساختهايم) و تعبير به «فِى عُنُقِهِ» (در گردن او) همه، دليل بر اين است كه: اعمال انسان و نتائج آن در دنيا و آخرت، از او جدا نمىشوند، و بايد در همه حال، عهدهدار و مسئول آنها باشد، هر چه هست عمل است و بقيه، همه حرف.
بعضى از مفسران اين احتمال را نيز در اطلاق كلمه «طائر» بر اعمال انسانى، دادهاند كه: اعمال خوب و بد انسان گوئى همچون پرندهاى از وجود او برمىخيزد لذا به آن «طائر» اطلاق شده است.
مفسران، در معنى «طائر» در آيه مورد بحث، احتمالات متعدد ديگرى نيز ذكر كردهاند: از جمله:
«طائر» به معنى «بهره انسان از خوب و بد»، يا به معنى «دليل و راهنما» و يا به معنى «نامه اعمال» و يا به معنى «يمن و شوم» است.
ولى، بعضى از اين تفسيرها، به همان معنى كه در آغاز ذكر كرديم، بازمىگردد در حالى كه: بعضى ديگر، از مفهوم آيه بسيار دور است.
آنگاه قرآن، اضافه مىكند: «ما روز قيامت كتابى براى او بيرون مىآوريم كه آن را در برابر خود گشوده، مىبيند» «وَ نُخْرِجُ لَهُ يَوْمَ الْقِيامَةِ كِتاباً يَلْقاهُ مَنْشُوراً».
روشن است: منظور از «كتاب»، چيزى جز كارنامه عمل انسان نيست، همان كارنامهاى كه در اين دنيا نيز وجود دارد، و اعمال او در آن ثبت مىشود، منتها در اينجا پوشيده و مكتوم است، و در آنجا گشوده و باز.
تعبير به «نُخْرِجُ» (بيرون مىآوريم) و همچنين تعبير به «مَنْشُور» (گشوده) نيز، اشاره به همين معنى است كه: آنچه در اينجا پنهان و سربسته است، در آنجا آشكار و باز مىشود.
درباره نامه اعمال و حقيقت آن در ذيل همين آيات، بحث خواهيم كرد.
***