تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٩٦
مىشوند).
واضح است، ميان اين آيات هيچ گونه منافاتى وجود ندارد، بلكه مراحل مختلف در هم ريختن كوههاى جهان كه محكمترين و پابرجاترين اجزاء زمين هستند، مىباشد، از حركت كوهها شروع مىشود و تا تبديل شدنشان به گرد و غبارى كه تنها رنگ آن در فضا به چشم مىخورد، ادامه مىيابد.
عامل اين جنبش عظيم و وحشتناك چيست؟ مسلماً بر ما معلوم نيست، ممكن است خاصيت جاذبه، موقتاً برداشته شود، و حركت دورانى زمين باعث درهم كوبيدن كوهها و سپس فرارشان به اعماق فضا گردد؟
يا به خاطر انفجارهاى عظيم اتمى در هسته مركزى زمين، چنين حركت عظيم و وحشتناكى رخ دهد.
به هر حال، همه اينها دليل بر آن است كه: رستاخيز جنبه انقلابى عظيمى هم در جهان ماده بىجان، و هم در تجديد حيات انسانها دارد، كه تمام آنها آغازگر جهانى نو در سطح والاترى است، جهان كه هر چند «روح» و «جسم» در آن حكومت مىكند، ولى بافت آن از هر نظر گستردهتر و كاملتر خواهد بود.
اين تعبير قرآن، ضمناً اين واقعيت را به ما انسانها گوشزد مىكند كه باغ و چشمه آب كه سهل است. كوههاى عظيم متلاشى مىشوند، و به اين ترتيب، نقش فنا بر جبين همه موجودات اين جهان، حتى عظيمترينشان ثبت شده است!
***
٢- نامه اعمال
در تفسير «الميزان» در ذيل آيات فوق، مىخوانيم: از مجموع آيات قرآن، استفاده مىشود: در عالم قيامت سه نوع كتاب (نامه اعمال) براى انسانها وجود دارد: