كِتابٌ ثُمَّ قِيْلَ لَهُ إِقْرأْ- قُلْتُ فَيَعْرِفُ ما فْيِه- فَقالَ إِنَّهُ يَذْكُرُهُ فَما مِنْ لَحْظَةٍ وَ لا كَلِمَةٍ وَ لْا نَقْلِ قَدَمٍ وَ لا شَىْ‌ءٍ فَعَلَهُ إِلَّا ذَكَرَهُ، كَأَنَّهُ فَعَلَهُ تِلْكَ السَّاعَةِ، وَ لِذلِكَ قالُوا يا وَيْلَتَنا ما لِهذَا الْكِتابِ لا يُغادِرُ صَغِيْرَةٍ وَ لا كَبِيْرَةً إِلَّا أَحْصاها:
«هنگامى كه روز قيامت مى‌شود، نامه اعمال آدمى را به دست او مى‌دهند، سپس گفته مى‌شود: بخوان- راوى اين خبر مى‌گويد: از امام پرسيدم آيا آنچه را كه در اين نامه است مى‌شناسد و به خاطر مى‌آورد؟- امام فرمود:
همه را به خاطر مى‌آورد، هر چشم بر هم زدنى، هر كلمه‌اى، جابه جا كردن قدمى، و خلاصه هر كارى را كه انجام داده است آن چنان به خاطر مى‌آورد كه گوئى همان ساعت انجام داده است! و لذا فريادشان بلند مى‌شود و مى‌گويند: اى واى بر ما! اين چه كتابى است كه هيچ كار كوچك و بزرگى نيست مگر آن كه آن را احصا و شماره كرده است»؟! «١»
نقش مؤثر تربيتى ايمان، به چنين واقعيتى ناگفته پيداست، راستى آيا ممكن است انسان به چنين صحنه‌اى ايمان قاطع داشته باشد، باز هم گناه كند؟!
***