تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٩٤
من به شما نگفتم امسال، به «مكّه» مىرويد گفتم: در آينده نزديك چنين خواهد شد (و چنين هم شد).
ايرادى كه به اين تفسير متوجه مىشود آن است كه: سوره «بنى اسرائيل» از سورههاى مكّى است و ماجراى «حديبيه»، در سال ششم هجرت واقع شده است!
ج: جمعى از مفسران شيعه و اهل تسنن نقل كردهاند: اين خواب اشاره به جريان معروفى است و آن اين كه: پيامبر صلى الله عليه و آله در خواب ديد ميمونهائى از منبر او بالا مىروند و پائين مىآيند، و بسيار از اين مسأله غمگين شد، آن چنان كه بعد از آن كمتر مىخنديد (اين ميمونها را به «بنى اميه» تفسير كردهاند كه يكى بعد از ديگرى بر جاى پيامبر صلى الله عليه و آله نشستند، در حالى كه از يكديگر تقليد مىكردند، افرادى فاقد شخصيت بودند و حكومت اسلامى و خلافت رسول اللّه را به فساد كشيدند).
اين روايت را «فخر رازى» در تفسير «كبير»، و «قرطبى» مفسر معروف اهل تسنن در تفسير «الجامع»، و «طبرسى» در «مجمع البيان» و جمعى ديگر نقل كردهاند.
مرحوم «فيض كاشانى» در تفسير «صافى» مىگويد: اين روايت از روايات معروف در ميان عامه و خاصه است.
البته اين سه تفسير منافاتى با هم ندارند، ممكن است هر سه در معنى آيه جمع باشد، ولى همان گونه كه گفتيم، تفسير دوم با مكّى بودن سوره سازگار نيست.
***
اما شجره ملعونه، در اين مورد نيز با تفسيرهاى متعددى روبرو مىشويم: