پيامبر صلى الله عليه و آله نقل شده، مى‌خوانيم: لَمَّا نَزَلَ قَوْلُهُ تَعالى‌ وَ آتِ ذَا الْقُرْبى‌ حَقَّهُ أَعْطى‌ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه و آله فاطِمَةَ فَدَكاً:
«هنگامى كه آيه وَ آتِ ذَا الْقُرْبى‌ حَقَّهُ نازل شد، پيامبر صلى الله عليه و آله سرزمين فدك را به فاطمه عليها السلام داد». «١»
از بعضى از روايات استفاده مى‌شود، حتى امام سجاد عليه السلام به هنگام اسارت در «شام» با همين آيه با شاميان استدلال فرموده گفت: منظور از آيه «آتِ ذَا الْقُرْبى‌ حَقَّهُ»، مائيم كه خدا به پيامبرش دستور داده: حق ما ادا شود (و اين چنين شما شاميان همه اين حقوق را ضايع كرديد). «٢»
ولى با اين همه، همان گونه كه قبلًا هم گفتيم، اين دو تفسير با هم منافات ندارد، همه موظفند، حق ذى القربى‌ را بپردازند پيامبر صلى الله عليه و آله هم كه رهبر جامعه اسلامى است، موظف است به اين وظيفه بزرگ الهى عمل كند، در حقيقت، اهل بيت پيامبر صلى الله عليه و آله از روشن‌ترين مصداق‌هاى ذى القربى‌ و شخص پيامبر صلى الله عليه و آله از روشن‌ترين افراد مخاطب به اين آيه است.
به همين دليل، پيامبر صلى الله عليه و آله حق ذى القربى‌ را كه خمس و همچنين فدك و مانند آن بود به آنها بخشيد، زيرا گرفتن زكات كه در واقع از اموال عمومى محسوب مى‌شد، براى آنها ممنوع بود.
***
٢- بلاى اسراف و تبذير
بدون شك، نعمت‌ها و مواهب موجود در كره زمين، براى ساكنانش كافى