نهج الحقّ و کشف الصدق ت کهنسال - علامه حلی - الصفحة ٤٦١ - فصل دوم نماز و برخى از مباحث آن

آيه چند روز از ماههاى ديگر واجب شده و روزه رمضان حرام گرديده و هر چيز كه سبب قصر در روزه شود، قصر در نماز را نيز واجب مى‌كند. عمران بن حصين مى‌گويد: «با نبى ٦ حج بجا مى‌آورديم و او تا بازگشت نماز را دو ركعتى بجا مى‌آورد، ابو بكر و عمر نيز چنين مى‌كردند.»[١] ابن عباس مى‌گويد: «خداوند نماز در سفر را بر زبان پيامبرتان دو ركعتى قرار داد.»[٢] از عايشه روايت است كه گفت: «نماز دو ركعت دو ركعت واجب شد، براى سفر همان دو ركعت باقى ماند ولى در وطن دو ركعت ديگر افزوده شد.»[٣] عمر مى‌گويد: «نماز صبح دو ركعت است و نماز جمعه دو ركعت و نماز فطر دو ركعت و نماز سفر دو ركعت اين بر زبان پيامبرتان بيان شده است.»[٤] ٤٣- اماميه بر آنند كه روزه گرفتن بر مسافر قصر است؛ ولى فقهاى چهارگانه مى‌گويند:

اگر خواست روزه بگيرد و اگر خواست افطار كند[٥].

نصّ قرآن اين است: «هر كس كه بيمار يا در سفر باشد، به همان تعداد از روزهاى ديگر روزه بدارد.»[٦] اين نص به اجماع با جواز روزه مخالف است.

حميدى در جمع بين صحيحين آورده است: «پيامبر به همراهى ده هزار نفر از مدينه بيرون شد و اين واقعه در سال هشتم ورود او به مدينه بود. پيامبر و همراهانش سفر خود به سوى مكه را ادامه دادند. رسول خدا روزه داشت و ديگران نيز چنين‌

[١]. مسند احمد، ج ٤، ص ٤٣، ٤٣١، ٤٤٠ و در حاشيه آن منتخب كنز العمال ج ٣، ص ٢٢٧ از ابن عباس:

« كسى كه در سفر نماز را تمام بخواند چون كسى است كه در حضر آن را شكسته بخواند.» ديلمى از پسر عمر روايت كرده است:« نماز سفر دو ركعت است و هر كس سنت رسول را ترك كند كافر شده است.».

[٢]. صحيح مسلم، ج ١، ص ٣٦٥ و منتخب كنز العمال در حاشيه مسند، ج ٣، ص ٢٢٩.

[٣]. صحيح مسلم، ج ١، ص ٢٦٥.

[٤]. مسند احمد، ج ١، ص ٣٧.

[٥]. بدايه المجتهد، ج ٥، ص ٧٦، تفسير كبير، ج ٥، ص ٧٦، الفقه على المذاهب، ج ١، ص ٤٧١.

[٦]. بقره: ١٨٤.