و هم بر اين جمله كه تحرير افتاد موش بندها [١] ببريد و يكي كه عمده بود بگذاشت، و آن شب ببودند. چندانكه سيمرغ سحرگاه در افق مشرقي پروازي كرد و بال نور گستر خود را بر اطراف عالم پوشانيد صيّاد از دور پديد آمد. موش گفت: وقت آنست كه باقي ضمان [٢] خود بأدا رسانم؛ و آن عقده ببريد. و گربه بهلاك چنان متيقّن بود و بدگماني و

______________________________
روزگار آينده بهتر از آن گوش دارد كه غم زمان خويش، تا نيكنام دنيا و آخرت باشد» (نامه تنسر، چاپ مينوي ص ٨)؛ «يك مريد باز پس ايستاد و بر با يزيد نرفت، گفت من خويشتن را اهليّت آن نمي‌بينم كه بر شيخ روم، من عصاها گوش دارم»، و نيز «شيخ چون او را بديد تبسّمي بكرد و گفت سبحان اللّه موشي گوش نمي‌تواني داشت، نام اعظم چون نگاه داري!» (تذكرة الأولياء، چاپ نيكلسن ج ١ ص ١٤٨ و ٣١٧)؛ «موبدان موبد گويد نيكوترين پادشاهان آنست كه ... و صرّافان را پيوسته گوش باز دارد تا عيار سيمها كم نكنند» (آداب الحرب و الشّجاعة، نسخه خطّي عبد الحسين ميكده)؛ «سلطان ... انتهاز اين فرصت گوش داشت و متوجّه سمرقند شد» (جهانگشاى جويني. چاپ قزويني ج ٢ ص ٩١). از امثله و شواهد استعمال «گوش» بدون فعل معين در معني حفظ كن و مواظب باش اين دو كافيست:- از منطق الطّير عطّار، چاپ مشكور، ص ٢٤٩:

اين نوشته بود كاى مرد خموش‌		خيز اگر بازارگاني سيم گوش‌

و از تخميس غزل حافظ كه جمال لنباني از معاصرين او كرده (مجلّه روزگار نو، سال ٣، شماره اوّل ص ٤٣ تا ٤٤):

عاشقان را نبود صبر و دل و دانش و هوش،		مده‌اى شيخ مرا پند و، مزن بانگ و خروش،
كه نگيرم من شوريده نصيحت در گوش،		«من اگر نيكم اگر بد تو برو خود را گوش!
هر كسي آن درود عاقبت كار كه كشت».

نيز رجوع شود به حواشي قزويني بر غزل شماره ٤٧٣ حافظ، و تعليق مينوي برنامه تنسر، ص ٥٣.

[١]. (٢) بندها كلمه در اساس از قلم افتاده است.

[٢]. (٥) ضمان بمعني «آنچه بر عهده گرفته و پذيرفته است كه انجام دهد» بكار رفته. معزّي گويد:

گوى دولت در خم اقبال چوگان تو باد		كرده اقبال تو دولت را به پيروزي ضمان‌
دادن روزي ضمان كردي تو از ايزد مگر		وز تو كرد ايزد مگر اقبال و پيروزي ضمان‌

(ديوان، چاپ اقبال ص ٥٠٩ و ٥١٥). بمعني ضامن هم استعمال شده است چنانكه در گفته حافظ (غزل ١٦٤):

اى دل ار عشرت امروز بفردا فگني‌		مايه نقد بقا را كه ضمان خواهد شد؟