احوال و آثار مير سيد على همدانى (با شش رساله از وي) - رياض، محمد - الصفحة ٣٨٧ - ثبوت رابطه محبت ميان بنده و حق به دلايل نقلى و عقلى

باقى، بجهت رد انكار محجوبان جامد و ردع اصرار طاعنان جاحد براثر هربيت كلمه‌اى چند برسبيل اختصار تحرير (افتاد و بحايق‌[١]) اشارات و دقايق مرموزات ناظم و لطايف استعارات و غرايب (نكت و اشاراتى كه ميان اين‌[٢]) طايفه متداول است (ايمامى‌[٣]) كرده شد و بمقتضاى آنك مبانى اشارات و معانى عبارات اين (با كوره‌[٤]) غيبى مبين تفاوت اذواق سالكان (و[٥]) معين تنوع حالات عارفان خواهد بود اين رساله را «مشارب الاذواق» نام كرده شد (چه‌[٦]) هر سالكى را از حقايق مشرب عرفانى ذوقى و هر ذايقى را شربى و هر شاربى را سكرى خاص بود كه آن اختصاص و امتياز حماء عزّ او گردد در حدى از حدود وجود و درجه‌اى از درجات شهود و «لِكُلٍّ دَرَجاتٌ مِمَّا عَمِلُوا»*[٧] و چون فهم معانى الفاظ اين قوم (موقوف‌[٨]) است بمعرفت اصطلاحاتى كه مخصوص است باحوال اين فريق و منسوب بعبارات اقوال اهل اين طريق، پيش از شروع در شرح‌[٩] ابيات احتياج افتاد بتمهيد[١٠] مقدمه در بيان (حقيقت‌[١١]) محبت و (ذوق‌[١٢]) ورىّ و سكر و اسامى و مراتب و لوازم و عوارض و اقسام و حقايق آن فاقول و باللّه التوفيق:

[ثبوت رابطه محبت ميان بنده و حق به دلايل نقلى و عقلى‌]

المقدمه اى عزيز بدانك نزد اين طايفه حقيقت محبت عبارت است از ميل جميل حقيقى بجمال مطلق جمعا و تفصيلا زيرا (چه‌[١٣]) انجذاب هر فصلى (باصل‌[١٤]) خود[١٥] و انس هر (انسى‌[١٦]) با جنس (خود[١٧]) تواند بود و در اخبار نبوى (وارد

[١] - افتاده بحقايق.

[٢] - نكات و اشارتى كه جان.

[٣] - ايمايى.

[٤] - پالوده.

[٥] - ندارد.

[٦] - ندارد.

[٧] (*)- الاحقاف/ ٦.

[٨] - موقف.

[٩] - اين.

[١٠] - قاعده.

[١١] - ندارد.

[١٢] - زوق.

[١٣] - كه.

[١٤] - باهل.

[١٥] - بود.

[١٦] - انسيى.

[١٧] - خويش.