احوال و آثار مير سيد على همدانى (با شش رساله از وي) - رياض، محمد - الصفحة ١٨٠ - ٤٦ - اقوال در علم طب و كيميا

ايشان دان، ٧- از خلق عزلت كن تا بحق انس گيرى- ٨- ايمن باش تا امان يابى- ٩- از اهل دنيا بپرهيز تا تيره دل نشوى- ١٠- از همه مفلس شو اگر محبت خواهى- ١١- از خود طلب اگر جوانمردى- ١٢- از افتادگان بگذر تا در نيفتى- ١٣- از حكم روى متاب تا عاصى نشوى- ١٤- افتاده را درياب تا دستگير يابى».

و اينك انتخابى از بقيه صدوسى پند:

١- آنكه بتو بدى كند با وى نيكى كن- ٢- بيهودگى را سر همه آفتهادان- ٣- برنعمت كسى حسد مكن تا عافيت يابى- ٤- بكوش تا بيابى- ٥- پاس انفاس دار اگر بيدارى، ٦- حاجت روايى را كار بزرگ دان، ٧- در كارها آهستگى كن تا شيطان بر تو ظفر نيابد. ٨- زنان را بر مردان در هيچ‌جا استوار مدان- ٩- عقوبت به اندازه گناه كن- ١٠- وقت بشناس اگر صرافى- ١١- همت بلنددار تا قيمت بيفزايد».

٤٦- اقوال در علم طب و كيميا

رساله‌اى باين عنوان را بنام سيد ذكر كرده‌اند ولى نسخه آن يافت نشده است اينقدر مسلم است كه سيد در علم طب دست و مهارت داشته است و نامه او بنام جعفر بدخشى (مذكور در «مكتوبات اميريه») هم اين امر را به ثبوت ميرساند. در آن نامه براى جعفر بدخشى نصائح طبيبانه و تركيب دوا را هم نوشته است.

صاحب نزهة الخواطر[١] ميفرمايد كه رساله سيد در طب با اين عبارت آغاز ميگردد:

«آفتاب عنايت در ملك درايت و ببرج هدايت»

در جنگ خطى شماره ٣٣- د[٢] (كه در كتابخانه دانشكده ادبيات و علوم انسانى تهران مضبوط است) اقوال سيد درباره «علم كيميا» هم مندرج است و تدوين كننده جنگ ميفرمايد: عن قول و فعل حضرت قطب الاقطاب عارف صمدانى امير سيد

[١] - جلد ٢، ص ٨٩.

[٢] - برگ ٧٩ تا ٨٣.