احوال و آثار مير سيد على همدانى (با شش رساله از وي) - رياض، محمد - الصفحة ٣٥٠ - اهل شقاوت
مردودان هم بر دو قسمند: اهل شقاوت و اهل خسارت[١].
[اهل شقاوت]
اما اهل شقاوت آن قوماند كه نقاشان تقدير ازلى رقم حرمان «أَنْذَرْتَهُمْ أَمْ لَمْ تُنْذِرْهُمْ لا يُؤْمِنُونَ»[٢] برناصيه ايشان كشيدند و دلهاى منكس[٣] ايشان را بزنگار «كَلَّا بَلْ رانَ عَلى قُلُوبِهِمْ ما كانُوا يَكْسِبُونَ»[٤] از ملاحظه عكس آفتاب توحيد محروم گردانيدند و ديده عقول ايشان را بعماى شرك «فَإِنَّها لا تَعْمَى الْأَبْصارُ وَ لكِنْ تَعْمَى الْقُلُوبُ»[٥] از مطالعه انوار يقين محجوب گردانيدند.
آن طائفه از اكتساب اسباب نجات نوميدند و از رجوع به مرجع لطف و جمال كه عبارت از آن جوار[٦] جواد رحمن است آيس. اموات[٧] قبور حقيقى هم كه هرگز زندگانى[٨] از آن قوم صورت نبندد. چنانكه كلام ربانى از حال ايشان خبر داد كه «أَمْواتٌ غَيْرُ أَحْياءٍ»[٩].
قسم[١٠] دوم اهل خسارتاند كه نفوس ايشان را در ظلمات صفات بهيمى و سبعى محبوس كردند و دلهاى مدنس ايشان را در تيه مهالك اوديه هموم بقيد بندگى «أَ رَأَيْتَ مَنِ اتَّخَذَ إِلهَهُ هَواهُ»[١١] مبتلا گردانيدند و از دولت فيضان انوار مكاشفات ملكوتى و حصول جواهر واردات حقائق جبروتى[١٢] و اسرار جناب سرادقات كبرياى لاهوتى، بخست تقليد: «إِنَّا وَجَدْنا آباءَنا عَلى أُمَّةٍ»[١٣] خورسند گشتند «ذلِكَ مَبْلَغُهُمْ مِنَ الْعِلْمِ»[١٤].
[١] - خسارات.
[٢] ( الف) البقرة آيه ٦.
[٣] - ايضا منكسر.
[٤] ( ب) المطففين آيه ١٤.
[٥] ( ج) الحج آيه ٤٦.
[٦] - مج جوادب در بعضى نسخ جوار فاقد است.
[٧] - قدس انوار؟
[٨] - چ زندگى.
[٩] ( د) النحل آيه ٢١.
[١٠] - مق و ايا ندارد.
[١١] ( ه) الفرقان آيه ٤٦. در جاثيه آيه ٢٣ ا فرأيت ...).
[١٢] - ايا و مق و دخ حسب.
[١٣] ( و) زخرف آيات ٢٢- ٢٣.
[١٤] ( ز) النجم آيه ٣٠.