احوال و آثار مير سيد على همدانى (با شش رساله از وي) - رياض، محمد - الصفحة ٣٦٢ - دنيا و آدميان

بعضى از خاصيت و حقيقت آفرينش دنيا را از اشارات‌ «إِنَّ اللَّهَ اشْتَرى‌ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ أَنْفُسَهُمْ وَ أَمْوالَهُمْ بِأَنَّ لَهُمُ الْجَنَّةَ»[١] فهم كردند پس نفس و مال را در اداى حقوق عبوديت صرف كردند و برجميع بندگان اين حضرت، رحيم و مهربان گشتند و اهتمام باداى حقوق همراهان سفر حقيقى را برخود واجب شمردند و كمر خدمت و شفقت برادران دينى را برميان جان بستند و وجود خود را ره‌گذر انواع مبرات‌[٢] احسان ساختند و حقيقت اسرار «إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ»[٣] كه در ميان اهل غفلت مرده بود، احياء كردند ارباب قلوب و اهل بصيرت اين طائفه را اهل فتوت خوانند و آن شخص را كه بدين عنايت مخصوص گشت، «اخى» گويند. و از شرايطى كه اخى را در مقام فتوت است، يكى آنست كه سلسله نسبت فتوت درست كند و خود را بر فتراك آن حضرت بندد كه هركه را درين معنى به آن حضرت درست نشده باشد. چون تنى بى‌سر باشد.

شعر

[١] ( الف) التوبة آيه ١١١.

[٢] - چ خيرات.

[٣] ( ب) الحجرات آيه ١٠.

[٤] - مم فاقد اين شعر.

[٥] - چ كهن زادى.

[٦] - ايا و مق: در وفاى كاملان چون ...

[٧] ( ج) اشعار محتملا از مؤلف است.