احوال و آثار مير سيد على همدانى (با شش رساله از وي) - رياض، محمد - الصفحة ٣٨ - فصل پنجم مهاجرت على همدانى به كشمير

فصل پنجم مهاجرت على همدانى به كشمير

على همدانى در سال ٧٤٠ بار اول وارد كشمير شده و مدت چند روز اوضاع آن خطه را مطالعه كرده بود. آن موقع در حدود ١٠ سال ميگذشت كه دين مبين اسلام در آن ناحيه راه پيدا كرده بود. او به نياز تبليغ دين در آن خطه آگاهى پيدا كرده همواره براى اين كار علاقه داشت. بامر او در سال ٧٦٠ ه دو تن از مريدان و نزديكان او براى تبليغ و بررسى اوضاع كشمير وارد آن ناحيه شده بودند. يكى ازين دو تن مير سيد حسين سمنانى چندين بار به ختلان برگشته و اوضاع را براى سيد شرح داده است. او در سال ٧٧٣ ه دوباره به كشمير فرستاده شد و به برادرش مير سيد تاج الدين سمنانى پيوسته است.

ايشان در كشمير نفوذ و احترام بسيار بدست آورده و از ياران فعال على همدانى بوده‌اند. در مهاجرت سيد على به كشمير نويسندگان دو گونه اظهارنظر نموده‌اند: يكى اينكه سيد به ميل خودش و دستور غيبى براى خدمت دين اسلام به كشمير گراييده است دوم اينكه در نتيجه برخورد به امير تيمور لنگ گوركانى و تهديد شدن بآن خطه مهاجرت نموده است.

صاحب خلاصة المناقب بظاهر از ترس تيمور گوركانى و امراى او مهاجرت سيد را بصراحت ننوشته است (اين كتاب در سال ٧٨٧ ه تاليف گرديده است) ولى درباره گرفتارى نهائى سيد اشارتى بليغ مينمايد: «در وقت رجوع از حج فرمود كه ده ماه هست كه هركجا كه ساكن شدم حضرت حكيم مطلق فرمود كه برو مردم را ارشاد كن و امشب كه درين قريه رسيدم «فتنه‌اى» در واقعه ديدم ... در دو ماه هيچ‌جا قرار ندادند و چون در اندك زمانى متوجه ارشاد آمدم- فتنه‌اى برانگيخته شد» مؤلف اضافه ميكند:[١]

[١]- خ- م و با، برگ ٩٨.