فقه سیاسی - عمید زنجانی، عباسعلی - الصفحة ٩٩ - مبحث دوم نوع حاكميت دولتها

و مقننه و قضائيه وجود دارد مى‌توان محور ديگرى براى طبقه‌بندى رژيمها، مطرح كرد و از اين لحاظ حكومتها به گونه‌هاى زير قابل تقسيم است:

اول: رژيمهايى كه رئيس جمهور بوسيله مراجعه به آراء عمومى و قوه قضائيه توسط رئيس جمهور تعيين مى‌گردد. مانند رژيم ايالات متحده امريكا كه رياست سنا را نيز معاون رياست جمهورى بر عهده دارد و قوه مقننه قدرت عزل رئيس جمهور را ندارد.

دوم: رژيمهايى كه رئيس قوه مجريه توسط پارلمان انتخاب مى‌شود. مانند فرانسه كه رئيس جمهور آن توسط مجلس ملى و مجلس شوراى جمهورى براى مدت هفت سال انتخاب مى‌شود و اعضاى شوراى عالى قضائى بطور مستقيم و غير مستقيم بوسيله پارلمان تعيين مى‌شوند. در اين رژيم، تشخيص عدم توانايى رئيس جمهور با مجلس ملى است و به موجب ماده ٤٢ قانون اساسى فرانسه، مجلس ملى مى‌تواند قرار تعقيب رئيس جمهور را صادر و ديوان دادگسترى، او را محاكمه كند.

سوم: رژيمهايى كه قوه مجريه و مقننه و قضائيه متكى به انتخابات عمومى است و رئيس جمهور و اعضاى قوه مقننه و نيز اعضاى قوه قضائيه، توسط آراء مردم انتخاب مى‌شوند، مانند رژيم مكزيك كه اعضاى ديوان عالى كشور نيز توسط انتخابات عمومى تعيين مى‌گردد.

٩. رژيمهاى لائيك و مذهبى

تقسيم‌بندى ديگرى نيز در مورد نوع حكومتها از لحاظ وابستگى به مذهب و نفى آن وجود دارد كه مى‌توان بقرار زير طبقه‌بندى كرد:

اول: رژيمهاى ضد مذهب كه بر مبارزه با مذهب و مبانى دينى تأكيد مى‌ورزند و تبليغات دينى در آنها ممنوع است مانند رژيم ماركسيستى (سابق) شوروى كه در آن حتى روحانيون از حق انتخاب شدن هم محرومند.

دوم: رژيمهايى كه پايبند به مذهب نيستند (لائيك) ولى آزادى مذهبى و حق تبليغات دينى را بعنوان حقوق بشر و آزاديهاى فردى، به رسميت شناخته‌اند مانند