فقه سیاسی - عمید زنجانی، عباسعلی - الصفحة ١٧٨ - مراحل تدوین و تصویب قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران

امام با تأكيد بر دو نهاد انقلابى «تدوين صحيح قانون اساسى» و «تشكيل مجلس شوراى واقعى» با دورانديشى جريان انقلاب اسلامى را از هر انحراف و تحريفى به دور و به نظام جمهورى اسلامى از درون مصونيت دادند.

به اين ترتيب در تدوين قانون اساسى با وجود اعتمادى كه به گردآورندگان پيش نويس آن ابراز شده بود اكتفا نگرديد و در چهار مرحله مورد بررسى و تحليل و تجديد نظر مردم قرار گرفت و به اين ترتيب چهار بار بطور مستقيم و غير مستقيم از مردم نظر خواهى بعمل آمد:

١. عرضه به افكار عمومى

نخست، پيش نويس قانون اساسى بعنوان طرح پيشنهادى به افكار عمومى عرضه شد و از طريق راديو و تلويزيون و جرايد و مجلات در اختيار مردم قرار گرفت.

اولين مرحله بررسى طرح پيشنهادى قانون اساسى جمهورى اسلامى با عرضه آن به افكار عمومى انجام گرفت و متخصصان و صاحب نظران و گروههاى سياسى و شخصيتها از طريق جرايد و راديو و تلويزيون و نشريات مختلف به اظهار نظر در زمينه اصول پيشنهادى پرداختند و سمينارهائى جهت بررسى نقادانه از پيش نويس قانون اساسى تشكيل گرديد و مردم طى اين بررسيها كه در سطح وسيعى انجام مى‌گرفت در جريان امر واقع شدند.

در اين ميان عده‌اى به تدوين طرحهاى پيشنهادى ديگر همت گماردند و چندين متن پيش نويس ديگر بر طرح اوليه قانون اساسى افزوده شد و بعضى از مراجع تقليد نيز نظارت خود را در زمينه برخى از اصول پيش نويس - كه به نظرشان اهم مسائل مى‌رسيد - ابراز كردند.

گروهها و جريانات سياسى مخالف نيز در كنار تبليغات جنجالى كه پيرامون قانون اساسى براه انداخته بودند، براى اينكه نقطه نظر مشخصى را ارائه ندهند و به كلى‌گوئى و به زير سؤال بردن جمهورى اسلامى اكتفا كنند، سرانجام در برابر فشار افكار عمومى ناگزير شدند مطالبى را بعنوان نقطه نظرهاى اساسى خود در مورد اصول طرح پيشنهادى قانون اساسى ابراز دارند و اين نقطه نظرها هم معمولاً چيزى