با توجه به اين كه در آيه مورد بحث، لفظ «كلمات» وارد شده است، مى توان گفت كه مقصود از «كلمات» همان شخصيت هاى محترم «ذوات مقدس» است كه به آنها متوسل گرديده است، و لذا در روايات شيعه اين حقيقت به صورت روشن تر نقل شده است:

«إِنَّ آدمَ رأى مَكتُوباً على العرشِ أسماءً معظَّمة مكرَّمَةً فسأل عنها، فقيلَ لَهُ هذهِ أسماءُ أجَلِّ الخَلق منزلة عند اللّه تعالى والأسماء محمّد وعليٌّ وفاطمة والحسن والحسين، فتوسَّل آدم (عليه السلام) إلى ربّه في قبول توبته ورفع منزلته».[٣]

«آدم نام هايى را ديد كه در عرش نوشته است، و به آنها توسل جست، به او گفته شد كه آنها نامهاى گرامى ترين مخلوقات خداست و آن نامها عبارتند از محمد، على، فاطمه، حسن وحسين. آدم در توبه و تعالى خود به آنها متوسل گرديد».

در ديگر احاديث شيعه، از اين نيز روشنتر وارد شده است، و به روشنى مى رساند كه آدم اشباح نورانى پنج تن را مشاهده كرده. براى آگاهى از اين روايات به تفسير برهان مراجعه فرماييد.[٤]

با توجه به روايات فراوانى كه از طريق دانشمندان شيعه در اين مورد وارد شده است، مى توان به صحت روايت يقين پيدا كرد.

٢. با مراجعه به كتابهاى تاريخ وحديث روشن مى گردد كه توسل حضرت آدم به پيامبر يك مطلب معروف و مشهورى بوده است، زيرا در گذشته (بحث توسل در جريانهاى تاريخى) خوانديم كه امام مالك، به

[١] لقمان/٢٧.
[٢] مقصود از «كلمات»، در اين آيه و آيه پيش، مخلوقهاى خداوند است.
[٣] مجمع البيان:١/٨٩، طبع صيدا; تفسير برهان:١/٨٦ـ ٨٨، احاديث ٢، ٥، ٦، ١١، ١٢، ١٤ و ١٧.
[٤] تفسير البرهان:١/٨٧، احاديث ١٣، ١٥ و ١٦.