تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٣
ميگيرند و با چشم خود صحنه «محشر» را كه تا آن روز تكذيب مىكردند نگاه مىكنند»! «فَإِنَّما هِيَ زَجْرَةٌ واحِدَةٌ فَإِذا هُمْ يَنْظُرُونَ».
«زَجْرَة» از ماده «زجر»،- چنان كه قبلًا هم اشاره كرديم،- گاه، به معنى طرد است، و گاه، به معنى فرياد، و در اينجا منظور معنى دوم است، و اشاره به «نفخه دوم» و «صيحه ثانى اسرافيل»، مىباشد كه شرح پيرامون آن را به خواست خدا ذيل آيات سوره «زمر» خواهد آمد.
جمله «يَنْظُرُون» (نگاه مىكنند) اشاره به نگاه كردنِ خيره خيره آنها، به عرصه «محشر»، يا نگاه كردن به عنوان انتظار عذاب است، و در هر صورت، منظور اين است كه، نه تنها زنده مىشوند، بلكه درك و ديد خود را با همان يك صيحه باز مىيابند!
تعبير به «زَجْرَةٌ واحِدَةٌ» با توجه به محتواى اين دو كلمه، اشاره به سرعت و ناگهانى بودن رستاخيز و سهولت آن در برابر قدرت خدا است كه با يك فرياد آمرانه «فرشته رستاخيز»، همه چيز روبراه مىشود!
***
اينجا است كه ناله اين مشركان مغرور و خيرهسر، كه نشانه ضعف و زبونى و بيچارگى آنها است، برمىخيزد، «و مىگويند: اى واى بر ما اين روز جزا است»! «وَ قالُوا يا وَيْلَنا هذا يَوْمُ الدِّينِ».
آرى، هنگامى كه چشمشان به دادگاه عدل الهى، و شهود و قضات اين دادگاه، و علائم و نشانههاى مجازات مىافتد، بىاختيار ناله و فرياد سر مىدهند و با تمام وجود، اعتراف به حقانيت رستاخيز مىكنند، اعترافى كه نمىتواند هيچ مشكلى را براى آنها حل كند، و يا كمترين تخفيف در مجازات آنها ايجاد نمايد.
***