تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٠٠
تفسير:
همه شما را از نفس واحدى آفريد
باز در اين آيات سخن از آيات عظمت آفرينش خداوند و بيان قسمت ديگرى از نعمتهاى گوناگون او در مورد انسانهاست.
نخست از آفرينش انسان سخن مىگويد، مىفرمايد: «خداوند همه شما را از شخص واحدى آفريد، سپس همسرش را از او خلق كرد» «خَلَقَكُمْ مِنْ نَفْسٍ واحِدَةٍ ثُمَّ جَعَلَ مِنْها زَوْجَها».
آفرينش همه انسانها از نفس واحد، اشاره به آفرينش «آدم» عليه السلام جدّ نخستين ماست، كه اين همه افراد بشر با تنوع خلقت، خلق و خوى متفاوت، و استعدادها و ذوقهاى مختلف، همه به يك ريشه باز مىگردد كه آن «آدم» است.
تعبير به «ثُمَّ جَعَلَ مِنْها زَوْجَها» در واقع، اشاره به اين است كه: خدا «آدم» را آفريد، سپس همسرش را از باقيمانده گِل او خلق كرد. «١»
روى اين حساب، آفرينش «حوا» بعد از آفرينش «آدم»، بوده است و قبل از آفرينش فرزندان آدم.
تعبير به «ثُمَّ» هميشه براى تأخير زمانى نيست، بلكه گاهى براى تأخير بيان مىآيد، مثلًا مىگوئيم: «كار امروز تو را ديديم، سپس كار ديروزت را هم نيز مشاهده كرديم»، در حالى كه اعمال ديروز، مسلماً قبل از اعمال امروز واقع شده، ولى توجه به آن در مرحله بعد بوده است.
و اين كه: بعضى، تعبير فوق را اشاره به مسأله «عالم ذر» و آفرينش فرزندان «آدم» بعد از خلقت او، و قبل از خلقت «حوا»، به صورت مورچگان