تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٦٦
نكتهها:
١- فلسفه وجود شيطان
درباره آيات فوق، مسائل مهمى مطرح است، از جمله: مسأله آفرينش شيطان، و دليل سجده كردن فرشتگان بر آدم، و علت برترى آدم بر فرشتگان، و اين كه: «شيطان» بر چه كسانى تسلط مىيابد، و نتيجه كبر و غرور و خودخواهى و منظور از گل تيره و روح خدا، و مسأله آفرينش آدم و خلقت مستقل او در برابر فرضيه تكامل انواع، و مسائل ديگرى از اين قبيل كه به طور مشروح در تفسير «نمونه» بحث كردهايم. «١»
آنچه در اينجا مجدداً لازم به يادآورى مىدانيم، نخست سؤالى است كه درباره «فلسفه آفرينش شيطان» مىشود.
بسيارى سؤال مىكنند: اگر انسان براى تكامل و نائل شدن به سعادت از طريق بندگى خدا آفريده شده، وجود شيطان كه يك موجود ويرانگر ضد تكاملى است، چه دليلى مىتواند داشته باشد؟ آن هم موجودى هوشيار، كينهتوز، مكار، پر فريب و مصمم!
اما اگر اندكى بينديشيم، خواهيم دانست: وجود اين دشمن نيز كمكى است به پيشرفت تكامل انسانها.
راه دور نرويم، هميشه نيروهاى مقاوم، در برابر دشمنان سر سخت جان مىگيرند، و سير تكاملى خود را مىپيمايند.
فرماندهان و سربازان ورزيده و نيرومند، كسانى هستند كه در جنگهاى بزرگ با دشمنان سرسخت درگير بودهاند.