از جمله، در حديثى از امام موسى بن جعفر عليه السلام مى‌خوانيم كه به يار دانشمندش به نام «هشام بن حكم» فرمود: يَا هِشَامُ إِنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى بَشَّرَ أَهْلَ الْعَقْلِ وَ الْفَهْمِ فِي كِتَابِهِ، فَقَالَ فَبَشِّرْ عِبادِ الَّذِينَ يَسْتَمِعُونَ الْقَوْلَ فَيَتَّبِعُونَ أَحْسَنَهُ أُولئِكَ الَّذِينَ هَداهُمُ اللَّهُ وَ أُولئِكَ هُمْ أُولُوا الْأَلْبابِ:
«اى «هشام»! خداوند متعال اهل عقل و فهم را در كتابش بشارت داده، و فرموده: بندگانم را بشارت ده، آنان كه سخنان را مى‌شنوند و از بهترين آنها پيروى مى‌كنند، آنان كسانى هستند كه خدا هدايتشان كرده، و آنان صاحبان عقل و انديشه‌اند». «١»
در حديث ديگرى از امام صادق عليه السلام آمده است كه در تفسير آيه فوق فرمود:
هُوَ الرَّجُلُ يَسْمَعُ الْحَدِيثَ فَيُحَدِّثُ بِهِ كَمَا سَمِعَهُ، لايَزِيدُ فِيهِ وَ لَا يَنْقُصُ مِنْهُ: «اين آيه درباره كسانى است كه حديثى را كه مى‌شنوند بى‌كم و كاست و بدون اضافه و نقصان براى ديگران نقل مى‌كنند». «٢»
البته منظور از اين حديث، تفسير «فَيَتَّبِعُونَ أَحْسَنَه» مى‌باشد، چرا كه يكى از نشانه‌هاى پيروى كردن از بهترين سخنان، اين است كه انسان از خودش چيزى بر آن نيفزايد، و عيناً در اختيار ديگران بگذارد.
در «نهج البلاغه» در كلمات قصار اميرمؤمنان على عليه السلام مى‌خوانيم: الْحِكْمَةُ ضَالَّةُ الْمُؤْمِنِ فَخُذِ الْحِكْمَةَ وَ لَوْ مِنْ أَهْلِ النِّفَاقِ!: «گفتار حكمت‌آميز، گمشده مؤمن است، پس حكمت را بگير، هر چند از اهل نفاق صادر شود». «٣»
***
٤- تطبيق يا شأن نزول؟