معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ٤٤٩ - ٢ يگانگى ديدگاه اخباريان و فقيهان در مورد جايگاه روايت در تفسير قرآن

با اين توضيحات، سنت از ديدگاه آيت‌الله معرفت چنين مصاديقى پيدا مى‌كند:

آنچه را كه [پيامبر (ص)] به‌عنوان پيام وحيانى آورده يا شيوه‌هايى در سياست و تدبير امر امت اتخاذ فرموده كه به جهت استناد و تعليل آن اشاره نموده، و جنبه شمولى داشته باشد، همگى سنّت متبعَّه محسوب مى‌گردد؛ ولى اگر جنبه خصوصى داشت يا از افعال عادى كه لازمه طبع بشرى است محسوب مى‌شد، سنّت شمرده نمى‌شود.[١]

با اين توضيحات روشن مى‌شود كه از ديدگاه آيت‌الله معرفت، سنت اصطلاحى در عموم و خصوص بودن خود از سنّت لغوى فاصله مى‌گيرد و ديگر نمى‌توان تفسير قرآن با سنت و روايت را تفسير قرآن به تمام گفتارها، كردارها و تقريرهاى معصوم (ع) و يا نقل آن‌ها دانست؛ بلكه تفسير قرآن به گفتارها، كردارها، تقريرها، و يا تفسير قرآن به نقل گفتارها، كردارها و تقريرهايى از پيامبر (ص) به‌طور خاص و معصومان (ع) به‌طور عام است كه جنبه خصوصى نداشته باشد و از افعال عادى و طبيعى كه لازمه طبيعت و عادت بشر است به حساب نيايد.

٢. يگانگى ديدگاه اخباريان و فقيهان در مورد جايگاه روايت در تفسير قرآن‌

گفته‌اند اخباريان به شش دليل، حجيت ظواهر قرآن را زير سؤال برده و استنباط احكام از آن را مورد ترديد قرار داده‌اند و يگانه راه درست تفسير قرآن را مراجعه به روايات و ملاحظه آن‌ها درباره مفاد و مراد آيات احكام انگاشته‌اند.

شش دليل ياد شده عبارت است از:

١. اختصاص فهم قرآن به مخاطبان آن كه پيامبر خدا (ص) و ائمه (ع) بوده‌اند؛

٢. اشتمال قرآن بر مطالبى دشوار كه افكار صاحب‌نظران از رسيدن به‌

[١] . همان، ص ١٠.