تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٦٧ - منتخباتى از تسخير شدگان - تاليف داستايوسكى

همه چيز در نظر گرفته مى شود ، هر گفته ، هر جهش روحى و حتى ناچيزترين انديشه هاى شما . [١] چنين نتيجه گرفت : « مردم بالاخره بايد بفهمند كه هدفهاى بشر دوستانه و بسيار پر اهميتتر از لذايذ مادى آنى وجود دارد و جشن فرصتى است ، تا يك فكر بلند جلوه كند و آشكار شود . [٢] او گفت : « مطالبى وجود دارد كه مستقيما از قلب بر مى خيزند و به بيان در نمى آيند . بقسمى كه نمى توان از اين مسايل جسارت آميز و خلاف مقدسات ، در برابر جمع پرده برداشت « . [٣] من پير مردى هستم كه عمر خود را كرده‌ام ، من رسما و علنا اعلام مى كنم كه نسيم روح پرور زندگى همچنان مى ورزد و چشمهء حيات در نسل جوان نمى خشكد . شور و اشتياق جوانان امروز ، مانند جوانان عصر ما همچنان دست نخورده و بىغل و غش است . تنها يك اختلاف وجود دارد : فقط هدفها تغيير يافته و يك كمال و جمال جانشين كمال و جمالى ديگر شده است تنها اين مساله وجود دارد كه پى ببريم كداميك كاملتر و زيباترند : « شكسپير « يا يك جفت چكمه ، » رافائيل « يا نفت ؟ [٤] » استپان تروفى موويچ « كه بى اندازه بهيجان آمده بود فرياد كشيد :
- اما من ، اعلام مى كنم ، اعلام مى كنم كه براى » شكسپير « و » رافائيل « بايد مقامى برتر از مسالهء آزادى بردگان و برتر از مليت و نسل جوان و علم شيمى و تقريبا برتر از همهء بشريت ، قائل شد ، زيرا آنها ميوه و ثمره‌اند ، محصول واقعى تمام بشريت و شايد والاترين نتيجه و حاصلى هستند كه بشريت توانسته است بر آن دست يابد آنها به مشكل و تركيب جمال و كمال دست يافته بودند و بدون آن حتى من نمى توانستم

[١] همان مأخذ ، ج ٢ ص ٤٨٢ . .
[٢] همان مأخذ ، ج ٢ ص ٥٢٥ . .
[٣] همان مأخذ ، ج ٢ ص ٥٣٦ . .
[٤] همان مأخذ ، ج ٢ ص ٥٤٤ - ٥٤٥ . .