تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٢١ - منتخباتى از كتاب برادران كارامازوف - داستايوسكى
در ميان كسانى هم كه ثروت زياد ندارند ، همين بساط حكمفرماست . مسكينان نيز اميال ارضاء نشده و حسادت خود را فعلا در ميان شراب مستغرق مى سازند ، ليكن به زودى بعوض شراب خون خواهند آشاميد ، زيرا خواهى نخواهى غايت زندگى آنان آدم كشى است . [١] اما در مورد روسيه ، خدا بار ديگر آن را نجات خواهد داد ، چنانچه تا كنون مكرر نجات داده است . نجات نيز از جانب توده و در پرتو ايمان و خضوع و خشوع مردم عادى به دست خواهد آمد . اكنون اى برادران و استادان من سعى كنيد ايمان خلق را نگاه داريد آن چه در ميان ملت بزرگ ما موجب تعجب من گرديده متانت حقيقى و استوار اوست . [٢] مساوات ، تنها از رشد روحى حاصل خواهد شد و اين حقيقت تنها در ميان ما مكشوف خواهد گرديد . [٣] اى برادران من از گناه انسان نهراسيد ، انسان را حتى بهنگام ارتكاب گناه دوست بداريد ، زيرا اين دوستى مظهرى از عشق الهى و عاليترين نوع دوستى در جهان است . همهء موجودات دنيا را چه به طور كلى و چه به طور جزيى دوست بداريد . بهربرگ درخت و هر شعاع آفتاب مهر ورزيد . حيوانات ، نباتات ، هر شىء را در اين جهان بديدهء محبت بنگريد .
هر گاه همه چيز را دوست بداريد ، در هر چيز سر الهى را در خواهيد يافت و چون دريافتيد آن را بهتر درك خواهيد كرد و سرانجام نسبت بدنيا و كائنات احساس مهر كامل و جهانى خواهيد كرد . بحيوانات نيز ابراز علاقه كنيد ، خدا به آنان جوانهء فكر و لذت بىآلايش ارزانى داشته است .
اين نشاط را بر هم نزنيد . آنان را آزار ندهيد . لذتشان را نرباييد و بدين طريق
[١] همان مأخذ ، ص ٣٨٠ . .
[٢] همان مأخذ ، ص ٣٨٢ . .
[٣] همان مأخذ ، ص ٣٨٣ . .