معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ٣٢٢ - سران ناقلان روايات اسرائيلى

در نقل روايات‌ كعب الاحبار مطالب خرافى فراوانى يافت مى‌شود. ابوريه‌ در اين باره مى‌نويسد:

اين يهودى توانست خرافات، اوهام و دروغ‌هاى زيادى را در دين وارد كند به‌گونه‌اى كه كتب تفسير، حديث و تاريخ از اين‌گونه روايات پر شده است تا جايى كه اصل دين مورد ترديد واقع مى‌شود.[١]

تميم بن اوس دارى‌: وى از راهبان مسيحى و عابد زمان خود در فلسطين بوده است. تميم‌ و برادرش‌ نعيم‌ پس از جنگ تبوك در گروهى به محضر پيامبر مى‌رسند و اسلام اختيار مى‌كنند. او ناقل قصه «جسّاسة» و دجال است كه مى‌گويند اين قصه را براى پيامبر نقل كرده است.[٢] وى نخستين كسى است كه سنت قصه‌گويى در مسجد را به راه انداخت.[٣] وى به اجازه خليفه دوم قصه‌گويى را در مسجد النبى (حد) آغاز و در زمان‌ عثمان‌ اين كار گسترده‌تر شد.[٤]

استاد معرفت اسناد برخى روايات او را نقل و نقد كرده است.[٥]

وهب بن منبّه‌، برخى او را اهل فارس و برخى ديگر اهل هرات خراسان دانسته‌اند. كسرى‌ پادشاه ايران وى را از هرات بيرون كرد و او نيز به يمن رفت. وهب‌ در زمان پيامبر (ص) اسلام آورد، و چون با كتب انبياى پيشين آشنا بود،[٦] روايات اسرائيلى زيادى را وارد حوزه اسلام كرد تا جايى كه سنت كذب و تدليس را به وى نسبت دادند.[٧]

محمد بن كعب قرظى‌: از يهود بنى قريظه بود كه در سال ٣٩ ق متولد شد.

وى و پدرش به كتب يهود آشنا بوده‌اند، به همين دليل قصص و افسانه‌هاى‌

[١] . اضراء على السنة المحمديه، ص ١٦٤.

[٢] . احمد بن حنبل، مسند، ج ٨، صص ٣٧٤- ٣٧٣.

[٣] . احمد امينى، فجرالاسلام، ص ١٥٩.

[٤] . محمدهادى معرفت، التفسير و المفسرون فى ثوبه القشيب، ج ٢ ص ١٠٥.

[٥] . ر، ك، همان، صص ١٠٨- ١٠٣.

[٦] . ابن حجر، تهذيب التهذيب، ج ١١، ص ١٦٦.

[٧] . محمدهادى معرفت، التفسير و المفسرون فى ثوبه القشيب، ج ٢ ص ١٠٩.