معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ٢٦٨ - و عدم شباهت حديث با نوع كلمات معصومين(ع)

جمله در روايتى از تفسير ابن ابى حاتم‌ مى‌خوانيم:

السحاب غربان المطر و لولا السحاب حين ينزل الماء من السماء لأفسد ما يقع عليه من الأرض‌[١]

استاد عظيم‌الشأن پس از نقل اين روايات مى‌نويسد: اين‌ها ساخته و پرداخته ذهن‌هاى ساده و سطحى‌نگر افرادى است كه از علم و تحقيق بهره‌اى نداشتند[٢] و توهّمات خويش را به‌عنوان روايت ارائه مى‌كردند.

و. عدم شباهت حديث با نوع كلمات معصومين (ع)

در مواردى استاد با تكيه بر عدم شبهات الفاظ حديث با كلام معصوم، به نقد متن حديث پرداخته است؛ از جمله:

در روايت مرفوعه‌اى از امام‌ صادق‌ (ع) مى‌خوانيم كه‌ اسماعيل بن خالد از آن حضرت مى‌پرسد: آيا در قرآن راجع به رجم آيه‌اى وارد شده است امام فرمود: آرى و آن عبارت است از آيه:

الشيخ و الشيخة إذا زنيا فارجموهما البتة لأنهما قد قضيا الشهوة.[٣]

استاد فرزانه در نقد اين روايت مى‌نويسد:

اين روايت، هيچ شباهتى با كلام معصوم ندارد، زيرا امام بهترين زبان‌شناس است. او زبان قرآن را كه در اوج فصاحت است، از هر كس ديگر بيشتر مى‌شناسد، چگونه ممكن است اين كلمات ابتدايى و ناموزون را به‌عنوان آيه قرآن معرفى كند؟[٤]

در تفسير آيه ٢١٧ سوره بقره رواياتى از طريق‌ ابو قلابه‌ و ديگران مى‌خوانيم كه بيانگر آن است كه پيامبر اكرم (ص) و يارانش به سوزاندن و داغ زدن انسان‌ها و حتى حيواناتى چون مورچه اقدام مى‌كردند يا به آن دستور مى‌دادند.[٥]

استاد در پاسخ به اين نسبت‌هاى سست و موهن، آن‌ها را از روايات‌

[١] . تفسير ابن ابى حاتم، ج ١، ص ٢٧٥، ح ١٤٧٦؛ الدرالمنثور، ج ١، ص ٨٦.

[٢] . محمدهادى معرفت، التفسير الاثرى الجامع، ذيل آيه ٢٥ سوره بقره.

[٣] . محمدباقر مجلسى، بحارالانوار، ج ٧٦، ص ٣٤.

[٤] . محمدهادى معرفت، التفسير الاثرى الجامع، ذيل آيه ١٠٦ سوره بقره.

[٥] . بخارى، صحيح البخارى، ج ٤، صص ٧٦- ٧٥.